د‮. ‬خالیدە خەلیل‮❊‬
كاتێك تەمەنی‮ ‬هەر حزبێك دەبێتە‮ (‬73‮)‬ ساڵ،‮ ‬ئەمە ئەوە دەگەیەنێت،‮ ‬كە ئەو حزبە مێژوویێكی‮ ‬هەیەو رەگی‮ ‬لە قوڵایی‮ ‬داكوتاوەو خەڵكێكی‮ ‬دڵسۆزی‮ ‬خۆی‮ ‬هەیە كار دەكات لەپێناو بەردەوامبوونی،‮ ‬كەواتە ئەو حزبە نوێنەرایەتی‮ ‬و ئەركی‮ ‬بەدیهاتنی‮ ‬خەونی‮ ‬نەتەوەیەك بگرێتە ئەستۆی‮ ‬خۆی‮ ‬و ئاڵای‮ ‬رزگاریخوازی‮ ‬مرۆڤایەتی‮ ‬هەڵگرتبێت،‮ ‬كە سەر بە هەموو بزووتنەوە رزگاریخوازەكانی‮ ‬جیهانە‮.‬ حزبێك،‮ ‬خەباتی‮ ‬لە شاخ و پێدەشتەكان كردبێت،‮ ‬لە شارو گوندەكان،‮ ‬بە رۆژ و بە شەو،‮ ‬بەوپێیەی‮ ‬یادەوەری‮ ‬هەزاران تێكۆشەری‮ ‬هەڵگرتووە،‮ ‬ئەوانەی‮ ‬خوێنی‮ ‬خۆیان كردە قوربانی‮ ‬بۆ بەرگریكردن لە دواڕۆژی‮ ‬نەوەكانیان و تا ئەو حزبە بوو بە‮ (‬پارتی‮ ‬دیموكراتی‮ ‬كوردستان‮)‬،‮ ‬كە لە سەر دەستی‮ ‬مەلا مستەفا بارزانی‮ ‬دامەزراوە،‮ ‬ئەو دەنگی‮ ‬كوردستانە،‮ ‬چونكە دامەزرێنەر بە لێهاتووییە سیاسییەكەی‮ ‬و سەركردایەتییە تێكۆشەرەكەی‮ ‬توانی‮ ‬دۆستایەتیگەلێك لەگەڵ سەركردەكانی‮ ‬جیهان پەیدا بكات‮. ‬سەرباری‮ ‬حزبە شۆڕشگێڕەكانی‮ ‬شوێنە جیاجیاكانی‮ ‬سەر رووی‮ ‬زەوی،‮ ‬بنەماكانی‮ ‬پارتی،‮ ‬بۆ پایەداری‮ ‬كەسیێتی‮ ‬نەبووە،‮ ‬یان دەستكەوتێكی‮ ‬عەشایەری‮ ‬وەك دوژمنانی‮ ‬پڕوپاگەندەیان لە دوو دەكرد،‮ ‬بەڵكو گوزارشتكردن بوو لەسەر خۆشهیوایی‮ ‬گەلێك تا گەیشتن بە دوایین كاروانی‮ ‬پایەداری،‮ ‬ساڵیادی‮ ‬پارتی‮ ‬دیموكراتی‮ ‬كوردستان،‮ ‬كە لە‮ ‬16 ی‮ ‬ئابی‮ ‬1946 ‮ ‬دامەزراوە،‮ ‬ئەمەش هاوكاتە لەگەڵ ساڵیادی‮ ‬سەرۆكی‮ ‬هێژا جەنابی‮ ‬سەرۆك مسعود بارزانی‮.‬ دەیان ساڵە،‮ ‬حزبی‮ ‬دیموكراتی‮ ‬كوردستان لە خەبات و تێكۆشانی‮ ‬بەردەوامە لەسەر هەموو ئاستەكان،‮ ‬سیاسیی‮ ‬و فكری‮ ‬و بەرگری‮ ‬بە شێوەیەك لە بەرایی‮ ‬بەرپەرچدانەوەی‮ ‬حكومەتە‮ ‬یەك لە دوای‮ ‬یەكەكان بووە لە مێژووی‮ ‬عیراق،‮ ‬كە مافی‮ ‬كوردستانیان پێشێل كردووە‮. ‬لە بیستەكانی‮ ‬سەدەی‮ ‬رابردوو تا كاتی‮ ‬ئێستا‮. ‬لێرەدا پێویستە ئاماژە بە تێكۆشانی‮ ‬كورد بكەین لە سەردەمی‮ ‬شۆڕشی‮ ‬مەزنی‮ ‬ئەیلول ساڵی1961 ‮ ‬لەگەڵ شۆڕشی‮ ‬پێشكەوتووخوازی‮ ‬گوڵان ساڵی1976 ‮ ‬تا بە سەرهەڵدانە شكۆدارەكەی‮ ‬ئازاری1991 ‮ ‬رادەگات سەرباری‮ ‬ئەوەش،‮ ‬كە ئەمڕۆ حزب لە پێناویدا هەوڵ دەدات‮. ‬بۆ ئەم مەبەستەش نەوەی‮ ‬نوێ لە پاڵییەتی‮ ‬و قۆڵی‮ ‬لێ هەڵماڵیوە و لە هەموو رووێكەوە تێدەكۆشێت رۆشنبیری‮ ‬و كۆمەڵایەتی‮ ‬و ئامادەیی‮ ‬سیاسیی‮ ‬كاراشی‮ ‬هەیە لە ژیانی‮ ‬كوردستان دا،‮ ‬پارتی‮ ‬خۆی‮ ‬خستووەتە بەردەم بەرپرسێتی‮ ‬مێژوویی،‮ ‬كە لە پێناویدا تێكۆشاوە‮. ‬واتە خۆی‮ ‬بۆ‮ ‬یەك لە گرنگترین رووبەڕووبوونەوەكان ئامادە كردووە،‮ ‬كە نەك تەنها بۆ كوردستان،‮ ‬بەڵكو بۆ ناوچەكە بەتەواوەتی،‮ ‬كە ئەویش قۆناغی‮ ‬داعش2014 ‮ ‬كە لە چەندین لایەنەوە لە دژی‮ ‬جەنگا لەوانە سەربازی‮ ‬و سیاسیی‮ ‬و پێشوازیكردن لە ئاوارە و دەربەدەرەكانی‮ ‬بن دەستی‮ ‬داعش‮. ‬ئەمانە هەموو لە ئارادابوون لە كاتێكدا هەرێمی‮ ‬كوردستان لەژێر ئابلوقەی‮ ‬ئابووریدا بوو،‮ ‬كە لەلایەن حكوومەتی‮ ‬فیدراڵی‮ ‬سەپێندرابوو،‮ ‬لە كوتاییدا بە لێزانی‮ ‬سەركردایەتی‮ ‬تێپەڕێنرا،‮ ‬بێگومان ئەوەش،‮ ‬كە حكوومەتی‮ ‬بەڕێوە دەبرد لە سەرووی‮ ‬هەموویانەوە مسعود بارزانی‮ ‬بوو،‮ ‬كە مافی‮ ‬هەموو پێكهاتەكان پارێزراو بوو،‮ ‬كە لە هەرێمی‮ ‬كوردستان نیشتەجێ بوون بەتایبەتی‮ ‬چاودێریكردنی‮ ‬ئێزیدیەكان و كۆكردنەوەیان لە شوێنێكی‮ ‬دڵنیای‮ ‬دوور لە دەستی‮ ‬داعشی‮ ‬تاونكار،‮ ‬هەروەها كردنەوەی‮ ‬وەرشەی‮ ‬كارو خول و كۆنگرەی‮ ‬تایبەت بۆ چاكردنەوەی‮ ‬دەرچووانی‮ ‬بن دەستی‮ ‬داعش تا ببنە ئامرازی‮ ‬كارا بۆ بەشداریكردن لە بنیاتنانی‮ ‬دواڕۆژی‮ ‬كوردستان،‮ ‬جا داننانی‮ ‬پەرلەمانی‮ ‬كوردستان بەوەی،‮ ‬كە بەسەر ئێزیدییەكان هاتووە بریتی‮ ‬بووە لە كۆكوژی‮ ‬و كاركردن لە پێناو ئەوەی‮ ‬ئەو كۆكوژییە بە هەموو دنیا بناسێنێت لەپێناو دابینكردنی‮ ‬مافی‮ ‬ئەو پێكهاتە دێرینەی‮ ‬كورد،‮ ‬تا جارێكی‮ ‬تر ئەوە روونەداتەوە،‮ ‬كە بە درێژایی‮ ‬مێژوو بەسەریان هاتووە‮.‬ زیاتر لە73 ساڵە،‮ ‬نووسەر سەری‮ ‬سوڕدەمێنێ لە كوێوە دەست پێ بكات،‮ ‬بۆ باسكردنی‮ ‬وێستگەكانی‮ ‬تێكۆشان،‮ ‬كە زۆر مەزنن،‮ ‬یان ئەوەی‮ ‬پێدا تێپەڕبووە،‮ ‬پێویست بە كتێبێكی‮ ‬زۆر دەكات لەسەر دابنرێت،‮ ‬بە شێوەیەك مێژوونووسان خۆیان بۆ تەرخان بكەن،‮ ‬چونكە دەستكەوتی‮ ‬میللەت و ناونیشانی‮ ‬پایەدارین،‮ ‬كە نەوەكانی‮ ‬داهاتوو ماوەیەكی‮ ‬درێژ لە ئاستیاندا دادەمێنن‮. ‬پیرۆزبایی‮ ‬لە ساڵیادی‮ ‬پارتی‮ ‬و دامەزرێنەرەكەی‮ ‬مەلا مستەفا بارزانی‮. ‬كە چ كاتێك ناوی‮ ‬سەركردە جیهانییەكان بێت ناوی‮ ‬ویش دێت‮. ‬بەرزو بڵند بێت‮ ‬یادی‮ ‬شەهیدانی‮ ‬سەربەرز،‮ ‬ئەوانەی‮ ‬شاخ و ئەشكەوتەكانی‮ ‬كوردستان دەیانناسن،‮ ‬ئەوانەی‮ ‬تا دوا هەناسە شەڕیان كردووە بۆ بەرگریكردن لە مافی‮ ‬كەسوكاریان،‮ ‬وەك تۆڵەیەكیش بێت بۆ قوربانیانی‮ ‬ئەنفال و بۆمبە كیمیاوییەكانی‮ ‬كۆكوژی‮. ‬سڵاوێكی‮ ‬گەرمیش بۆ پێشمەرگە،‮ ‬بۆ ئەو پیاوانەی‮ ‬هەرێم بە هۆی‮ ‬شەونخونی‮ ‬ئەوان لە ئارامیدایە،‮ ‬سڵاو لە سەركردایەتی‮ ‬پارتی‮ ‬دیموكراتی‮ ‬كوردستان،‮ ‬كە وای‮ ‬لە هەرێم كرد لە ناوچەیەكی‮ ‬هەژار ببێتە هێزێكی‮ ‬ئابووری‮ ‬و زانستی‮ ‬و پڕشنگدار لە رووی‮ ‬تەندروستی‮ ‬و گەشتوگوزارەوە‮. ‬هەموو ساڵێك پارتی‮ ‬دیموكراتی‮ ‬كوردستان هیوامانە،‮ ‬هەر بۆ خۆشی‮ ‬چاوەڕوانی‮ ‬دروستكردنی‮ ‬ژیان و دواڕۆژێكی‮ ‬درەوشاوەی‮ ‬لێ دەكرێت بۆ سەرتاسەری‮ ‬كوردستان بە گشتی،‮ ‬واتە بۆ خۆی‮ ‬ئەو داوەیە،‮ ‬كە دوڕو لەعلە پەرشوبڵاوەكان لە هەر چوار پارچەكەی‮ ‬لە دەوری‮ ‬خۆیدا كۆدەكاتەوە‮.‬ ‮
❊ ‬د‮. ‬خالیدە ئەندامی‮ ‬پەرلەمانی‮ ‬عیراق و ئەندامی‮ ‬نووسینگەی‮ ‬پەیوەندییەكانی‮ ‬دەرەوەی‮ ‬پارتی‮ ‬دیموكراتی‮ ‬كوردستان‮.‬

لە عەرەبییەوە‮: ‬شوان سەرابی