خەبات‮: ‬ڕۆشنا‮ ‬عه‌لی
بەئامادەبونی‮ ‬د‮.‬یوسف گۆران وەزیری‮ ‬خوێندنی‮ ‬باڵا و توێژینەوەی‮ ‬زانستی‮ ‬و،‮ ‬د.شێرزاد نەجار‮ ‬ڕاوێژكاری‮ ‬سەرۆكایەتی‮ ‬ئەنجومەنی‮ ‬وەزیران بۆ كاروباری‮ ‬خوێندنی‮ ‬باڵا و،‮ ‬ڕاوێژكاران و سەرۆكی‮ ‬زانكۆ حكومی‮ ‬و تایبەتیەكان و،‮ ‬بەڕێوەبەرە گشتیەكانی‮ ‬دیوانی‮ ‬وەزارەت و،‮ ‬یاریدەدەرانی‮ ‬سەرۆكی‮ ‬زانكۆكان و،‮ ‬ڕاگری‮ ‬كۆلێژەكانی‮ ‬پەروەردە و،‮ ‬بەڕێوەبەری‮ ‬سێنتەرەكانی‮ ‬ڕێگەكانی‮ ‬وانەوتنەوە وۆركشۆپی‮ ‬ڕیفۆرمی‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬لە هۆتێل شیراتۆنی‮ ‬شاری‮ ‬هەولێر‮ ‬بۆ زانكۆكانی‮ ‬كوردستان بەڕێوەچوو‮.‬

لەسەرەتادا،‮ ‬د‮.‬یوسف گۆران وەزیری‮ ‬خوێندنی‮ ‬باڵا و توێژینەوەی‮ ‬زانستی‮ ‬وتارێكی‮ ‬پێشكەشكرد،‮ ‬لەو چوارچێوەیەدا و،‮ ‬لەسەرەتای‮ ‬وتارەكەیدا بەگرنگیەوە باسی‮ ‬لە بەستنی‮ ‬وۆركشۆپەكە كرد و وتی‮: ‬لە سەرەتای‮ ‬ساڵی‮ ‬2015‮‬دا دەستمان بە گفتوگۆیەكی‮ ‬زانستی‮ ‬كراوە كرد دەربارەی‮ ‬ڕێگەكانی‮ ‬فێركردن و وانەوتنەوە لە نێو دامەزراوەكانی‮ ‬خوێندنی‮ ‬باڵا،‮ ‬ئەو كات ژمارەیەكی‮ ‬بەرچاو فیدباكی‮ ‬بەشداربوانی‮ ‬خولی‮ ‬ڕێگەكانی‮ ‬وانەوتنەوەمان بەدەست گەیشتبوو،‮ ‬لە هەمانكاتدا داتا و زانیاری‮ ‬وردمان دەربارەی‮ ‬گۆڕانكاریی‮ ‬و میتۆدەكانی‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬لەسەر ئاستی‮ ‬جیهان لەبەر دەستدا بوو،‮ ‬وتیشی‮ ‬خاڵی‮ ‬سەرەكی‮ ‬فیدباكی‮ ‬ناوخۆیی‮ ‬بریتی‮ ‬بو لە‮ ‬شكستی‮ ‬سیستمی‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬تەقلیدی‮ ‬لە هەرێمی‮ ‬كوردستان لە هەڵكردن لەگەڵ گۆڕانكارییەكان،‮ ‬كە خۆی‮ ‬لە خەسڵەتێكی‮ ‬پاسیڤ دادەبینیەوە و،‮ ‬بە درێژایی‮ ‬پێنج دەیەی‮ ‬ڕابردو هیچ گۆڕانكارییەكی‮ ‬بنەڕەتی‮ ‬بەسەردا نەهاتووە،‮ ‬وتیشی‮ ‬مامۆستا‮ ‬لە جیاتی‮ ‬خوێندكار و قوتابی‮ ‬هێشتا هەر چەقی‮ ‬پرۆسەی‮ ‬خوێندن و فێركردنە،‮ ‬سیستمی‮ ‬خوێندمان نەیتوانیووە وەك پێویست دونیا بینی‮ ‬نەوەی‮ ‬نوێ فراوان بكات و،‮ ‬ژینگەیەكی‮ ‬لەبار‮ ‬بۆ ئازادی‮ ‬بیركردنەوە و‮ ‬ڕەخنەگرتن داهێنان و كارسازی‮ ‬و پێكەوەیی‮ ‬بخولقێنێت،‮ ‬پەیوەندیمان بە كایەكانی‮ ‬كۆمەڵگە و پێداویستییەكانی‮ ‬بازاڕ‮ ‬و گەشەكردنی‮ ‬ئابوری‮ ‬وڵاتەكەمان هێشتا لە ئاستی‮ ‬چاوەڕوانكراودا نییە‮ ‬،‮ ‬لە بری‮ ‬داهێنان و دیبەیتی‮ ‬بونیادنەرانە هێشتا لە ژمارەیەك لە زانكۆكانمان بە ئاڕاستەی‮ ‬تۆخكردنەوەی‮ ‬كەلتوری‮ ‬مەلزەمە هەنگاو دەنێن‮.
‬
بۆ چارەسەركردنی‮ ‬ئەو كێشانەش،‮ ‬وەزیری‮ ‬خوێندنی‮ ‬باڵا و توێژینەوەی‮ ‬زانستی‮ ‬باسی‮ ‬لە كارنامەی‮ ‬وەزارەتەكەی‮ ‬بۆ ئەو بوارەی‮ ‬خوێندنی‮ ‬باڵا كرد و‮ ‬ڕاگەیاند‮: ‬یەك ساڵ پێش ئێستا و لە مانگی‮ ‬1‮ / ‬2018‮‬دا وەفدێكی‮ ‬وەزارەتی‮ ‬خوێندنی‮ ‬باڵا و توێژینەوەی‮ ‬زانستیمان ناردە وڵاتی‮ ‬فنلاند‮ ‬،‮ ‬وتیشی‮ ‬فینلاند‮ ‬یەكێكە لە وڵاتە پێشكەوتوەكان،‮ ‬د‮.‬یوسف گۆران ئەوەشی‮ ‬ڕاگەیاند‮: ‬لەو سەردانەدا ژمارەیەك زانكۆ و دامەزراوەی‮ ‬زانستی‮ ‬و ئەكادیمی‮ ‬ئەو وڵاتە بەسەر كرانەوە و،‮ ‬لە كۆتاییشدا گفتوگۆیەكی‮ ‬زانستی‮ ‬و وردیان لەگەڵ كاربەدەستانی‮ ‬باڵای‮ ‬وەزارەتی‮ ‬دەرەوەی‮ ‬فنلاند ئەنجام دابو،‮ ‬ڕونیشكردەوە‮ ‬دوای‮ ‬گەڕانەوەی‮ ‬وەفدەكەی‮ ‬وەزارەت ژمارەیەك لە زانكۆكان و دامەزراوەكانی‮ ‬خوێندنی‮ ‬باڵای‮ ‬فینلاند ئامادەیی‮ ‬خۆیان نیشاندا بۆ هەماهەنگی‮ ‬لەگەڵ هەرێمی‮ ‬كوردستان،‮ ‬وتیشی‮ ‬بە سوپاسەوە دەرگای‮ ‬دەستپێكردنی‮ ‬پڕۆژە زانستی‮ ‬و ستراتیجییەكانمان لەگەڵ ئەم وڵاتە كردەوە،‮ ‬یەكەمین پرۆژەشمان بریتی‮ ‬بو لە‮ ‬ڕیفۆرمی‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬لە زانكۆكانی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان،‮ ‬ڕونیشیكردەوە ئەوە‮ ‬یەكەم پڕۆژەیە،‮ ‬بەڵام كۆتا پڕۆژە نابێ بەتایبەت لەگەڵ ئەو وڵاتانەی‮ ‬كە ئەزمونی‮ ‬سەركەوتویان هەیە،‮ ‬ئەوەشی‮ ‬ڕاگەیاند‮: ‬یەكێك لەو كارانەی‮ ‬كە دەبێ كاری‮ ‬لەسەر بكەین ئەوەیە چەندە قوتابیان وخوێندكاران و كەس وكاریان و كۆمەڵگە متمانەیان بەئێمە هەیە‮.
‬
‮ ‬لە تەوەرێكی‮ ‬دیكەی‮ ‬وتارەكەیدا‮ ‬،‮ ‬د‮.‬یوسف گۆران باسی‮ ‬لە وردەكارییەكانی‮ ‬ئەو پرۆگرامەكە كرد،‮ ‬كە لەگەڵ زانكۆیەكی‮ ‬فینلاندی‮ ‬ئەنجامیاندا بۆ‮ ‬ڕیفۆرمكردن لە بواری‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬بۆ ئەوەش وتی‮: ‬لەبەر‮ ‬ڕۆشنایی‮ ‬ئەم تێگەیشتنانەی‮ ‬كە هەمانە لە مانگی‮ ‬نیسانی‮ ‬2018‮ ‬ڕەشنوسی‮ ‬درافتی‮ ‬یەكەمین پرۆژەی‮ ‬هاوبەشی‮ ‬نێوان وەزارەتی‮ ‬خوێندنی‮ ‬باڵا و زانكۆی‮ ‬هامك‮ ‬HAMK‮‬ بە ناونیشانی‮ ‬Pedagogical Training for Teachers professional Development‮‬ داڕێژرا،‮ ‬وتیشی‮ ‬لەو چوارچێوەیەدا توانیمان‮ ‬33‮ ‬مامۆستا لە‮ ‬17‮ ‬زانكۆی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستانەوە بنێرینە فینلاند بۆ بەشداری‮ ‬لە پڕۆگرامی‮ ‬ڕاهێنانی‮ ‬پێداگۆجی‮‬،‮ ‬ڕونیشیكردەوە،‮ ‬كە پرۆگرامەكە دو بەشی‮ ‬سەرەكی‮ ‬لەخۆ دەگەرێت‮.
‬
بەشی‮ ‬یەكەم‮ : ‬بریتی‮ ‬بو لە‮ ‬ڕاهێنانی‮ ‬ئەو‮ ‬33‮ ‬مامۆستایە لەسەر پرانسیپەكانی‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬مۆدیرن و ئامادەكردنیان بۆ سەركردایەتیكردنی‮ ‬ڕیفۆرمی‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬لە هەرێمی‮ ‬كوردستان،‮ ‬لەم‮ ‬ڕاهێنانەدا بە گشتی‮ ‬تەركیز لەسەر كۆنسێپتە نوێیەكانی‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬مۆدێرن كراوە‮، بەشی‮ ‬دووەم‮: ‬ئەو مامۆستایانەی‮ ‬بەشداری‮ ‬ئەم پرۆگرامەیان كردووە،‮ ‬لە دوای‮ ‬گەڕانەوەیان بۆ هەرێمی‮ ‬كوردستان هەم پرۆگرامی‮ ‬نوێی‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬بۆ هەرێمی‮ ‬كوردستان دادەڕێژن،‮ ‬هەمیش‮ ‬ڕاهێنان بە مامۆستایانی‮ ‬ناوخۆی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان دەكەن بۆ مەبەستی‮ ‬گواستنەوەی‮ ‬ئەو كۆنسێپتە نوێیانە و دەستپێكردنی‮ ‬پرۆسەی‮ ‬ڕیفۆرمی‮ ‬پێداگۆجی‮ ‬لە سەرتاسەری‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان‮.‬