فارس قادر فەقێ عەبدوڵڵا
ئەو نووسینەم رەنگە خۆی لە بابەتی مێژوویی، سیاسی، یان بەرژەوەندی و بیروبۆچوونی كەسێتی و گەمەی دەزگای سیخوڕی و كۆمەڵێك بابەتی تری شاراوەی سیاسی وڵاتانی دەوروبەر بێت “كە رەنگە من بۆی نەچووبم” ببینێتەوە، یانیش ئەو پلان و پیلانەی وڵاتانی زلهێز ئەنجامیان داوە، زۆر گەورەتر بێت، لەوەی مرۆڤ بە ئاسانی تێیبگات و شرۆڤە و شیكردنەوەی بۆ بكات، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا هەندێ لایەنی هەروەك مەسەلەكەی مەلا مەشهور گوتەنی، روون و ئاشكرایە كە دەگوترێ: جارێكیان مەلا مەشهور دەسترە خۆخێكی لادەبێت و دەڵێت: كێ بزانێت ئەو دەستەسڕە خۆخە، چی تێدایە، خۆخێكی دەدەمێ؟ كەواتە خۆی دەڵێت خۆخی تێدایە! كە یەكێك وەڵامدەداتەوە و دەڵێت: قوربان من دەزانم خۆخی تێدایە، مەلا دەڵێت: چۆن زانیت؟ وەڵامدەداتەوە و دەڵێت: قوربان خۆت واتگوت، دەستەسڕەكەش دیارە خۆخی تێدایە و كورد گوتەنی: مانگ لە چواردە حەوجە بە ئەنگوست (پەنجە) نییە. كەواتە زانینی ئاسانە.
بە هەرحاڵ با بگەڕێینەوە سەر لایەنی مەبەست و بپرسین، چۆن و بۆچی د. بەرهەم كرا بە سەرۆككۆماری عێراق؟ یان بۆچی ئەو گەمەیە ئەنجامدرا؟ ئەجێنداكەی چییە و چۆنە و لە كوێ سینارۆكەی داڕێژراوە؟ ئەمە و دەیان پرسیاری دیكەش.
با لەو چاوپێكەوتێنكی (د. بەرهەم) دەست پێبكەین بزانین لە كەنالی خەندان چی دەلێت؟ كە لەknn دووبارە كرایتەوە وا دەڵێت، دوای گەڕانەوەی بەرهەم سالح بۆ ناو یەكێتی نیشتمانی دوو گرتە ڤیدیۆی پێشووی ناوبراو بە شێوەیەكی فراوان تۆڕە كۆمەڵایەتییەكانی تەنیوەو فانەكانی ئەو تۆڕانە كۆمێنتی جیاجیای لەسەر دەدەن و گرتە ڤیدیۆیەكی كەناڵی خەندانی پیشاندا كە د. بەرهەم لە شوێنێك بە پێوە وەستاوە و لە رۆیشتن قسە دەكات و دەڵێت (دڵنیابە لەوە بۆ ئینسان ناكرێ بێ حورمەت بێ، من حورمەتی خۆم دەگرم، حورمەتی میللەتەكەم دەگرم، حورمەتی كەسوكاریشم دەگرم!!! “كۆمێنت: راستە وابوو و باشت گرت، كردارەكانت شاهێدن، ماشەلڵا لەو راستیانە” گوتیشی: سیاسەت لەسەر فێڵ بینا ناكرێ، من ببمەوە بە یەكێتی، بۆ یەكێتیم بەجێهێشت، “هیچ تەعلیقم بۆ ئەم قسەیەیان نییە خۆی بە خۆی گوت وا نەبوو” هەروەها گوتی: لەبەر ئەوەی خیلافم هەبوو لە گەڵیان، من پلە و پۆستم هەبوو لەناو یەكێتی، پلەو پۆستی زۆر گەورەتریشیان داوە بە من! ئێستا سەیركە ئەو دەم و چاوانەی بە حساب بریار بە دەستن لە ناو یەكێتی شەو و رۆژ هەر خەریكی جنێودانن بە من.
د. بەرهەم لە كەناڵی ئاسمانیknn دەشڵێت: قوربان من پۆستم هەبووە لە ناو یەكێتی و پۆستی زۆر گەورەتریشیان بۆ من عەرز كردووە بە پۆستی سەرۆك كۆماریشەوە! بە پۆستی گەورەتر لە سكرتیری گشتی!! كە ئەكاتە سكرتێری گشتی؟! “تەعلیق: یەعنی چی گەورەتر لە مام جەلال!!” هەروەها دەڵێت من ئەمەم قبوڵ نەكردووە چونكە بە راستی عەیبە ئینسان ببێ بە سەرۆك كۆمار بەبەشێك لە سەفقەیەكی گوماناوی!! “تەعلیق: یەعنی ئێستا بە قسەی خۆت مەشبوهی بە زۆرشت!!!” هەروەها دەڵێت: لەسەر حیسابی مووچەی خانەنیشانی مامۆستایان ئەمە بۆ خۆمی رەوا نابینم! بە میللەتەكەمی رەوا نابینم! كاكە ئێستا شەرەفی سەرۆكایەتی هاوپەیمانیم پێ سپێردراوە. دواتریش لە چاوپێكەوتنێكی تایبەتی كەناڵیknn دەڵێت: كاكە ئەمانە ئەسل و ئەساسی نییە، سیاسەت لەسەر فێڵ بینا ناكرێ، رۆژگار رۆژی لە دوایە، حورمەت و راستگۆیی ئینسان لە سەرووی هەموو شتێكە!! ئێمە هیچ پەیوەندییەكمان بە یەكێتی نیشتمانی كوردستانەوە نییە لە هاوپەیمانی “تەعلیق: یا اللە لەم گاڵتەجاڕیە) هەروەها بەرهەم گوتیشی: بە هیچ جۆرێك ئیتفاق لەو بارەیەوە نە هەیەو نە نیازی گەڕانەوەشم هەیە بۆ ناو یەكێتی.. تا ئێرە تەواو.. بەڵێ بەرهەم گوتی زۆر پۆستی گەورەیان پێداوم نەمكردووە!! لە سكرتیری گشتی گەورەتریشیان پێداوم رازی نەبووم؟!! یەعنی چی! دەكرێ لێی بپرسین مەبەستت سەرۆكی هەرچوارپارچەی كوردستانە؟! یان جێگرەوەی ئیمپراتوری سەفەوی؟ بە راستی قسەیەكی زۆر گەورەیە و پێم وایە دوو خاڵی زۆر گرنگی تێدایە یەكێكیان لە خۆباییبوونێكی زۆر گەورە! دووەمیان بێمنەتی لە كورسی و دەسەڵات و سادەیی ئەو زاتەیە كە سەد لە سەد وانیە و واش دەرنەچوو!. هەروەها دەڵێ چۆن دەكرێ لەسەر قوت و بەرژەوەندی خانەنشینی مامۆستایان پۆست و پلە وەربگرم! وە دەڵێ بە شانازیەوە شەرەفی هاوپەیمانیم پێ راسپێردراوە! گەر ببوورن حەقمانە پێی بڵێین كام شەرەف؟!! بەڵێ ئەوە حەقیقەتی د. بەرهەم ساڵح بوو، جەنابیان بە قسەی بریقەدار منەتی بە پۆست و پلە نەبوو و لەسەر شاشەی تیڤیەكان رەنگە قسەی زۆر گەورەتر و زلتریشی كردبێ كە من كاتم نییە بە دوای هەموو قسەكانیدا بگەڕێم، خۆزگە نووسەرێك یان رۆشنبیرێك كە كاتی دەبوو بیتوانیبا هەموو قسەكانی كۆكردباوەو بۆ مێژوو بنووسرابانەوە و هەر لە سەر شاشەی تیڤیەكان و سۆشیال میدیاكان نەمابان، تا ماهیەت و كەسایەتی و حەقیقەتی ئەم زاتە لە مێژوو بزر نەبوایە و نەوەی داهاتووش راستییەكانیان بزانیبا و چەواشە نەكرابان.
لێرەدا دەڵێم دكتۆر گیان، ئێستا نۆبەتی ئێمەیە قسە بكەین و جەنابت گوێ بگریت، تۆ لەو كاتەی هەیت تا ئێستا حزبەكەی خۆت بە ماڵ و موڵكی خۆت نەزانیوە، تۆ تەنیا ئامرازێكی گوشار بوویت بۆ ئەجێندا دەرەكییەكان لەسەر حزبەكەی خۆت و لەسەر كوردیش بەگشتی، ئەمەش ئاشكرا بوو مێژوو وا دەیسەلمێنێت، سەبر سەبر راستییەكان دەردەكەوێت و گەر سەرنج بدەین، چەند خاڵێكی زەق بەدی دەكەین لە تۆ، یەكەم لە ناسكترین كاتدا جەنابت یەكێتیت ترساند و هەڕەشەت كرد و لێی جیابوویتەوە، حیسابی بارودۆخی حزبەكەی خۆت و فەراغ و بۆشاییەكانی نەمانی بەڕێز مام جەلالت نەكرد، بەڵكو بارودۆخەكەت بۆ بەرژەوەندی شەخسی خۆت هەڵقۆزیەوە، دووەم لەو كاتەی لەسەر كورسیی دەسەڵاتی تا ئێستا كار دەكەیت، بۆ تێكدانی نێوماڵی كوردی ئەوەی تۆ بەربەست بوویت لە بەغدا بەرامبەر بە هەرێمی كوردستان، عەرەب وای نەكرد، سێیەم پێت لەسەر سەری كۆمەڵێك كەسایەتی دڵسۆز و رۆشنبیر دانا بۆ مەرامی خۆت كۆتكردنەوە، بە ناوی (هاوپەیمانی) كە پێنج كەس لەوانە 1- رازاو مەحمود، ئەندامی خولی پێشووی پەرلەمانی كوردستان و ئەندامی ئەنجوومەنی گشتی هاوپەیمانی. 2-گەشە دارا، ئەندامی پەرلەمانی كوردستان. 3- جەواد سەعید، پێشمەرگەی دێرین و راوێژكاری پەرلەمانی كوردستان، ئەندامی ئەنجوومەنی گشتی هاوپەیمانی. 4-رێزان عارف، ئەندامی ئەنجوومەنی گشتی هاوپەیمانی. 5- د. سەروەر عبدالرحمن عومەر- ئەندامی خولی پێشووی پەرلەمان كوردستان. لە رۆژی 13/9/2018 بڵاوكراوەیەكیان دژت بڵاوكردەوە كە لە بەشێكیدا هاتووە: “هێزێك بە بەرنامەیەكی نوێوە بێتە كایەوە كە تەنها بەرژەوەندی خەڵك و خاك چەقی كار و بەرنامەكانی بێت، لەو سەروبەندەدا دكتۆر بەرهەم خۆی وەكو ئەو ئەلتەرنەتیڤە نمایشكرد و لە یەكێتی هاتە دەرەوە، بە مەبەستی ئاڵوگۆڕ لە سیستەمی حوكمڕانی و دروستكردنی حوكمڕانییەكی رەشید، رایگەیاند كە ماڵئاوایی لە یەكێتی كردووە، لە تەواوی دیدار و كۆڕ و كۆبوونەوەكانیدا دەیگوت: هۆی هاتنەدەرەوەم، لەسەر چۆنیەتی ئیدارەدانی حزب و جیاوازی تێڕوانینمە لەسەر سیستەمی حوكمڕانی كوردستان، لەناو یەكێتی پۆستم هەبووە و پۆستی باڵاتریشیان پێدەدام، بەڵام ڕەتمكردۆتەوە، دەمانەوێت باری لاری حوكمڕانی كوردستان راست بكەینەوە، من چاوم لە پلەوپایە نەبووە، چونكە پلە و پۆست لە سیستەمێكی گەندەڵدا نرخێكی نییە، ئیتر بەسە چیتر ئەو وڵاتە بە پشكپشكێنە و خزمخزمێنە و قۆرخكاری بەڕێوەناچێت، بەردەوام دەبین تا دەگەینە ئامانج”.
هەروەها لە بەیاننامەكەدا هاتووە: “بۆ راستكردنەوەی هەڵوێست و هەنگاوەكان، ئێمە ئەو دەستە كادیرە كە بەشێوەیەكی نافەرمی دامەزرێنەری حەقیقی هاوپەیمانی بووین، لە نێو حزبەكانی خۆماندا دەستمان لە هەموو پلە و پۆست و ئیمتیازاتێك هەڵگرتبوو، بە گەرموگوڕی و نییەتپاكی هەوڵەكانمان بۆ سەرخستنی پڕۆژەكە خستەگەڕ، بەو ئومێدەی هەم سەرۆكی هاوپەیمانی جیاوازترە لە سەرۆكی حزبە تەقلیدیەكان و هەم هاوپەیمانیش مۆدێلێكی تەندروست و پێشكەوتووی حزبایەتی دادەهێنێت، بەڵام بەداخەوە نە سەرۆكی هاوپەیمانی جیاوازتر بوو لە سەرۆكە تەقلیدیەكان و نە هاوپەیمانیش مۆدێلی حزبەكانیتری تێپەڕاند، بەپێچەوانەوە هەوڵی تێكشكاندنی ئیرادە و توانای كەسایەتی هەموو ئەوانە دەدرا كە لەناو هاوپەیمانیدا رەخنەی جدیان هەبوو”. لە بەیاننامەكەدا دەشڵێن “نیگەرانییەكانمان بە سەرۆكی هاوپەیمانی راگەیاند، بەڵام گوێمان لێنەگیرا، مخابن تادەهات هەیمەنەی خۆی زێتر دەكرد و خۆی لە كاری تیم و دامەزراوەیی و راوێژكردن بەدوور دەگرت و بە پێشنیار و رەخنەكان قەڵس دەبوو، تەنها گوێی لەو كەسانە دەگرت كە بە هەموو قسەیەكی دەڵێن ” بەڵێ ڕاستە”، لە بەشێكی دیكە بەیاننامەكەشدا هاتووە “تا گەیشتینە ئەو باوەڕەی سەرۆكی هاوپەیمانی، حزبەكەی تەنها بۆ بەرزكردنەوەی رەسیدی پێگەی سیاسی و ئابووری خۆی دروستكردووە بۆ ئەوەی لەگەڵ لایەنە سیاسییەكانی تردا مامەڵەی پێوە بكات و لەو ڕێگایەشەوە دەستی بە پۆستێكی باڵا بگات”.
هەر لە بەیاننامەكەدا هاتووە “سەرۆكی هاوپەیمانی هەر بەوەندە نەوەستا، بەڵكو لەپێناو گەیشتن بە ویستەكانی، بەرنامەی هاوپەیمانی و ئومێدی خەڵكی كوشت و (بە بیانووی ساختەكارییەوە) لە هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستاندا كشایەوە، كە لە راستیدا بە لای ئەوەوە ئەمە تەنها بیانوو بوو، چونكە زۆر هەوڵی شاراوە و رێككەوتنی ژێربەژێر لە پشتیا خۆیان مەلاس دابوو، لە وەدەستهێنانی تموحێكی شەخسیدا چڕبووبووەوە، هەموو ئەمانە هەم ئێمە و هەم خەڵكیشی نائومێدكرد. “
لە بەشی كۆتایی بەیاننامەكەشدا هاتووە “ئێستاش پێمانوایە هاوپەیمانی و سەرۆكەكەی بوونەتە هۆی زیاتر بێئومێدكردنی خەڵك لە ئۆپۆزسیۆن و هاتنە مەیدانی كەسایەتی سیاسی تر و دروستكردنی گۆڕانكاری، دڵنیاشبووینەوە لەوەی هاوپەیمانی بۆ بەڵێنی دورینی پۆستێكی باڵا بۆ سەرۆكەكەی بەكار هێندراو غەدرێكی مێژوویی لە خەڵكی كوردستان كرا، هەر بۆیە بە پێویستمانزانی لەم یاداشتەدا هەڵوێستی خۆمان بە راشكاوی رابگەیەنین و ئەو راستیانەی سەرەوە بۆ خەڵكی كوردستان ئاشكرا بكەین”.
كەچی كاتێك گوشار لە یەكێتی كرا و ئاغاكانت هاتنە سەرخەت، تۆ مێژووت لەبیر چوو، هەمووت لەژێر پێی خۆت دانا، كەواتە ئەوەی لە گرتە ڤیدیۆكە و خەندان بۆ ئەوە بڵاوكرایتەوە، گەمە بە سۆزی خەڵك بكەیت و دەكرێ بە حورمەتەوە بڵێین قسەكانت (بڵقی سەر ئاو بوون، یان یاری ئاتاری منداڵان بوو، یان وەك كار و ئەركی بێژەرێك لە كەناڵێك بۆت نووسرابوو؟ تۆ وەك هەواڵ خوێندتەوە) ببوورە لەوە قورستر ئەدەبم قبووڵی ناكات بیڵێم، بەڵام هەر ویستم بۆ مێژوو بڵێم كە ئەوە راستییەكانە بۆ ئاگاداری بەرێزیشت سوودمەندی كاتی و كەسی ئەو سەردەمەی، بەڵام دڵنیابە دۆڕاوی مێژوو و میللەت و گەلی كوردی خۆ گەندەڵكارەكانیش زۆریان بوون بە ملیاردێر، بەڵام با بپرسین چیانكرد و دەتوانن بێنەوە ناو میللەت؟ وەڵام نەخێر. سەدام حوسێنیش زۆرجار بوو بە سەرۆككۆمار، بەڵام كێ دەتوانێ قەبرەكەی بپارێزێت لە ناو خاك و وڵاتی خۆی، یان وێنەیەكی هەڵواسێت بە ئاشكرا، بەهەرحاڵ گەرەنتیت پێدرا لە لایەن دوژمنان و گرەوت بردەوە، بەڵام باش بزانە ئەمە تەقلید و عەقڵیەتی (تەها یاسین رەمەزانە) گەر بەو نازناوەش رازی بیت، پیرۆزت بێت، كە نوێنەری خیانەت بیت و میللەتێك بە پۆستێك بگۆڕیتەوە، میللەتیش نابێت دڵگران بێت تۆ مێژوو و خەباتی خۆت هەرزانفرۆشت، بە ئێمە چی دیسان پیرۆزت بێت، بەڵام لە یادت نەچێت كە زوڵمت لە نزیكەی50 ملیۆن كورد كرد و كاتێك سوێندت خوارد، كاربكەیت بۆ یەكپارچەیی عێراق بەڕاستی ئەوەی مابووش دۆڕاندت، تۆ لەناو یەكێتی كوژابوویەوە، جارێكیتر وەك كوردێك لەناو كورد ریسوا بوویت.
كۆتایی بە بابەتەكەم دێنم و دەڵێم: ئەوانەی لە پۆست و پلە و بەرژەوەندی سەروەت و سامان گەڕاون و دەگەڕێن، لە مێژوودا هەبوونە و ناسراون، كاك بەرهەمیش وەك ئەوانە بووە و هیچیتر، بۆ نموونە دیارە كاتی خۆشی پاش رێككەوتنامەی11ی ئازاری1970 بڕیار بوو چوار وەزیر بدرێت بە كورد، بارزانیی نەمر، بە دوای كەسێكی سیاسی ئەوكاتیدا نارد بوو، كە بچێتە لای، لە كاتی گەیشتنی بۆ بارەگای بارزانیی نەمر، بەر لەوەی بارزانی بدوێت و بڵێت بۆچی بەدوامدا ناردوویت، دیارە ئەو كەسە بە جەنابی بارزانیی نەمر دەڵێت، قوربان لە رێگا تا گەیشتم زۆر ماندووبووم، چونكە سەیارەی خۆمم نەبوو، لە نەقلیات بۆ نەقلیات زۆر ئەزیەتم خوارد، حەقوایە سەیارەیەكم بۆ بكڕیت، بارزانیی نەمریش كە گوێی لەو قسەیە دەبێت، یەكسەر ئەمر دەكات و دەڵێ سەیارەیەكی بۆ بكڕن و هیچ قسەیەكی تر ناكات، دیارە پاش ماوەیەك لە دانیشتن ئەو كەسە دەڵێت قوربان فەرموو خێر بوو بە دواتدا ناردم، بارزانیی نەمر لە وەڵامدا دەڵێ: تەواو.. خۆشیت، هەر ویستم بتبینم، كە دەڕوات و دەگەڕێتەوە، بارزانی دەفەرمووێ: بەڕاستی نەزان بوو، من ویستم بیكەم بە وەزیرێكی كورد، ئەو وەزیریەكەی بە سەیارەیەك گۆڕیەوە! نموونەیەكی تر هەر لە پاش رووخانی شای ئێران لە1979 بوو بە نا ئارامی لایەنی ئەمنی كەسانێك بەرەو دەرەوەی وڵات چوون، دیارە زانایەكی گەورەی ئەو سەردەم كە لە فڕۆكەخانە سەفەر دەكات، لە كاتی پشكنین دەبینن ئەڵقەیەكی زێڕی لە دەستدایە و پێی دەڵێن: مەمنوعە زێڕ ببەیتە دەرەوە، ئەڵقەكە لە دەست دەكاتەوە و دەیدات بە پۆلیسەكانی فڕۆكەخانە و دەڵێ: فەرموو با بۆ ئێوە بێت، پیرۆزتان بێت، ئەم پارچە كانزا بێقیمەتە پیرۆزی خەڵكێكی وەك ئێوە بێت كە زێڕی حەقیقی ناناسن كە مەبەستی خۆیەتی، وەك زانایەك قەدەغەی ناكەن، وڵات بەجێبێڵێت، بەڵام پارچە كانزایەك قەدەغە دەكەن و گرنگە لایان، بە هەرحاڵ میللەت زێڕە، كورد زێڕە، ئەم پۆستە وەك ئەو كانزا بێقیمەتە پیرۆزی ئەم عەقڵییەتە بێت، ئەمەش تەواو دەبێت، كورد تەواو نابێت، رێبازی كوردایەتی كاروانێكی دوورودرێژە، بە هەموو كەس ناكرێ و تەواو نابێت.
❊ ئەندامی ئەنجوومەنی سەركردایەتیی پارێزگای هەولێری (پ. د. ك)
