شاخەوان برایم عەبدوڵڵا
لە چەند رۆژی رابردوودا لە ژێر گوشاری ئەمەریكا و بە رێككەوتنی نێوان حكوومەتی هەرێمی كوردستان و حكوومەتی عێراق، هەناردەكردنی نەوتی كەركووك لە رێی بۆڕیی نەوتی كوردستانەوە بۆ توركیا دەستیپێكردەوە، ئەمەش لە دوای یەك ساڵ لە رووداوی 16ی ئۆكتۆبەر و چەند مانگێك پاش پێكهێنانی حكوومەت لە لایەن عادل عەبدولمەهدییەوە دێت، هاوكات سزاكانی ئەمەریكاش بۆ سەر ئێران لە زیادبووندان و ئەمەریكاش ترسی هەیە بە هۆی راگرتنی نەوتی ئێرانەوە وڵاتانی كڕیاری نەوت دژی بڕیارەكانی ترەمپ بوەستنەوە.
هەناردەكردنی نەوتی كوردستان لە رێی بۆڕیی كوردستانەوە بۆ توركیا، بە تایبەتی لە دوای گوشارە ئابوورییەكانی ئەمەریكا بۆ سەر تاران، دەكرێ وەك ئاماژەیەكی سەرەتایی بێت، ئیدی هەولێر دەبێتەوە ناوەندی هەندێ لە بڕیارە سیاسی و ئابوورییەكان، واتە بۆ هەولێر دەگەڕێنەوە، لەبەر ئەوەی هەناردەكردنی نەوتی كەركووك، ئەوەندەی بڕیارێكی سیاسییە، نیو هێندە ئابووریی نییە، ئەمەریكا نایەوێت بە هۆی گوشارەكانی بۆ سەر ئێران و سڕكردنی نەوتی ئەو وڵاتە لە بازاڕەكاندا، وڵاتانی كڕیاری نەوت لە خۆی تووڕە بكات و لە دژی بوەستنەوە، كەوایە باشترین بڕیاری ئەمەریكا و بەناچاریش حكوومەتی عێراق گەڕانەوە بووە بۆ هەولێر و تا لە رێی هەناردەكردنی نەوتی كەركووكەوە نەختێك لەو ترسەی وڵاتانی كڕیاری نەوت نەهێڵێن و هاوكات بۆ ئابووری عێراقیش سوودی دەبێت، ئەمە جگە لەوەی هەناردەكردنی ئەو نەوتە لە رێی كوردستانەوە گورزێكی دیكەیە بەر پێگەی ئێران لە عێراق و ناوچەكە كەوت. لە لایەكی دیكەوە و لەسەر ئاستی ناوخۆیشدا بۆ پێگەی ئابووری و سیاسیی هەرێمی كوردستان گرنگە، ئێستا هەولێر كلیلی نەوتی كەركووكی لە دەستدایە و دەتوانێ وەك كارتی سیاسی لە دژی حكوومەتی عێراق بەكاری بهێنێت، بەتایبەتی توركیا پێویستییەكی زۆری بە نەوت هەیە و هەرچەندی نەوتی جیهانی بۆ بچێت، چاوەكانی ئەو وڵاتە هێندە گەورە و برسین لە پەیوەست بە وزە، هەرگیز تێر نابن! لەبەر ئەوەی وڵاتێكی تەواو پیشەسازییە و بە پێچەوانەی عێراق، ژیانی ئابووری توركیا بەبێ وزەیەكی زۆر ناچێت بەڕێوە، تەنانەت توركیا ئامادە بوو لەبەر وزە تا ئاستی ملكەچبوون، تەسلیمی رووسیا بێت، لە دوای خستنەخوارەوەی فڕۆكە رووسیییەكە لەسەر ئاسمانی توركیا و دوای چەند مانێگیش ئەردۆغان خۆی گەیاندە رووسیا و رێككەوتنی لەگەڵ پووتین كرد تا وزەی رووسیا و مامەڵە بازرگانییەكانی نێوانیان نەوەستێت، بەوپێیەی توركیا پێویستییەكی زۆری بە وزە هەیە بە تایبەتی نەوت و غاز كە زیاتر لە سەدا پەنجای غازی توركیا لە رووسیاوە دابین دەكرێت و زۆربەی جارەكانیش توركیا بە مەرجەكانی ئەو وڵاتە رازی دەبێت، تەنێ لەبەر ئەوەی پێویستی وزەی توركیا چاوی لە دەستی رووسیایە
بۆیە هەناردەكردنی نەوتی كەركووك لە رێی كوردستانەوە بۆ پەیوەندییەكانی توركیا و هەرێمی كوردستانیش كاریگەری دەبێت، بە تایبەتی كە كوردستان جگە لە نەوت لە رووی غازیشەوە خاوەن یەدەگێكی زۆرە و لە كاتی بەرهەمهێنانیدا بەشێك لە بۆشاییەكانی توركیا پڕ دەكاتەوە، ئەمەش بەو مانایەی ئیدی كوردستانیش دەچێتەوە ناو بازنەی بەرژەوەندیی وڵاتانی هەرێمایەتی و زلهێزەكان.
لە لایەكی دیكەوە دەتوانین بڵێین رووداوی 16ی ئۆكتۆبەر چەندە سیاسی بوو، هێندەش ئابووری، بەوپێیەی نەوتی كەركووك پاڵپشتییەكی باشی ئێران و گرووپە میلیشیا چەكدارەكان بوو، زۆربەی ئەو پاڵپشتییە داراییە لە دژی كوردستانیش بەكار دەهێندرا، كەوایە خۆی لە خۆیدا زیانێكی گەورەی لەو گرووپە میلیشیایانە دا و بە پێچەوانەوە لە سوودی هەرێمی كوردستاندا دەكەوێتەوە، بە هۆی ئەوەی ئێستا فرۆشتنی نەوتەكە ئاشكرایە و هەتا عێراقیش ناتوانێت بە ئارەزووی خۆی بیخاتە خزمەتی ئێران و گرووپە میلیشیاكانەوە، رەنگە ئەمە زیاتر ئیشی شارەزایانی ئەو بوارە بێت، بەڵام بەدڵنیاییەوە ئێستا عێراق ناتوانێت بە ئارەزووی خۆی تەخشان و پەخشانی ئەو نەوتە بكات، چونكە بەناو خاكی كوردستاندا دەڕوات و رێك بەو مانایە دێت كە كلیلەكەی لەژێر كۆنتڕۆڵی هەرێمی كوردستاندا مادام نەوتەكە لە رێگەی كوردستانەوە هەناردە دەكرێت و هەرێمی كوردستانیش بڕی هەناردەكراوی نەوت دەزانێت، دەتوانێ لە سەرمێزی گفتوگۆدا داهاتی نەوتی شارێكی داگیركراوی كوردستان بورووژێنێت لە بەرژەوەندی هەولێردا.
