دكتۆرە مەیادە نەجار‮❊‬
ئەگەر تێرامانێك بەمێژووی‮ ‬تێكۆشانی‮ ‬نەتەوەكەماندا بكەین ماڵی‮ ‬بارزان نموونەیەكی‮ ‬بێوینەبوون لەتیكۆشان و پاراستنی‮ ‬یەكڕیزی‮ ‬و تەبایی‮ ‬نێو ماڵی‮ ‬كورد،‮ ‬بێگومان باوكی‮ ‬ڕۆحیمان‮ (‬سەرۆك بارزانی‮ ‬نەمر‮) ‬وەك‮ ‬یەكەم سەركردە لەمێژوودا بریاریدا خەباتی‮ ‬هاوبەشی‮ ‬نەتەوەیی‮ ‬كوردایەتی‮ ‬لەسەر ئاستی‮ ‬هەر چوارپارچەی‮ ‬كوردستان دەست پێبكات و‮ ‬یەكەم گزنگیش‮ ‬بەشداریكردنی‮ (‬باوكی‮ ‬رۆحیمان سەرۆك بارزانی‮ ‬نەمر‮ ) ‬و سەدان گەنجی‮ ‬پاڵەوانی‮ ‬بارزانیەكان لەدامەزراندنی‮ ‬كۆماری‮ ‬كوردستان لەمەهاباد و خۆبەختكردنیان لەپێناو سەرخستنی‮ ‬خەباتی‮ ‬رۆژهەلاتی‮ ‬كوردستان‮.‬
سەرۆك بارزانی‮ ‬دەنگی‮ ‬كوردانی‮ ‬رۆژئاوای‮ ‬گەیاندە كۆڕبەندی‮ ‬نێودەوڵەتی
ئەمرۆ مەرجەعی‮ ‬نەتەوەیمان‮ ‬ڕیزدار‮ (‬سەرۆك مەسعود بارزانی‮) ‬هەموو هەوڵێكی‮ ‬لە پێناو‮ ‬یەكخستنی‮ ‬خەباتی‮ ‬نەتەوایەتی‮ ‬و چارەسەركردنی‮ ‬پرسی‮ ‬كوردە لەسەرجەم پارچەكانی‮ ‬كوردستاندا بەشێوەیەكی‮ ‬دیپڵۆماسی‮ ‬و دانوستانی‮ ‬هاوبەش‮. ‬هەوڵەكانی‮ ‬مەرجەعی‮ ‬نەتەوەیمان بۆ چارەسەری‮ ‬پرسی‮ ‬رۆژئاوای‮ ‬كوردستان لەدوای‮ ‬قەیرانی‮ ‬سووریا بەچەندین قۆناغدا تێپەریوە لەرووی‮ ‬هاوكاری‮ ‬و هەماهەنگی‮ ‬لە هەموو بورارێكدا،‮ ‬هەر لە هەوڵە دیپلۆماسییەكان تا دەگاتە هاوكاری‮ ‬گەیاندنی‮ ‬دەنگیان بۆ دەرەوەی‮ ‬وڵات بەردەوامبووە‮. ‬بەدرێژای‮ ‬ئەو سەردەمەی‮ ‬كە رۆژئاوای‮ ‬كوردستان بەهۆی‮ ‬جەنگی‮ ‬تیرۆلیستانی‮ ‬داعش لەڕەوشێكی‮ ‬زۆر ناهەمواردابوون،‮ ‬بەڵام پاڵپشتی‮ ‬سەرۆك بارزانی‮ ‬ئەگەری‮ ‬سەرەكی‮ ‬بوو بە مانەوە و بەرگریكردنیان بەو ئاستە بەهێزەی‮ ‬كەهەبوو‮.‬
بەهەوڵی‮ (‬سەرۆك بارزانی‮) ‬هاوكاری‮ ‬پێشكەش بە رۆژئاوا كرا
لەسالی‮‬2014‮)‬دا پەیوەندییەكی‮ ‬تەلەفۆنی‮ ‬لەگەڵ جۆن كێری‮ ‬وەزیری‮ ‬دەروەی‮ ‬ئەمەریكا ئەجامدا داوای‮ ‬لێكرد هاوپەیمانی‮ ‬نێودەوڵەتی‮ ‬پشتیوانی‮ ‬ئاسمانی‮ ‬كورد لە‮ ‬ڕۆژئاوابكەن و زەمینەسازی‮ ‬بكرێت بۆ ئەوەی‮ ‬هێزی‮ ‬پێشمەرگەی‮ ‬كوردستان لەناو خاكی‮ ‬توركیاوە رەوانەی‮ ‬كۆبانێ بكرێت،‮ ‬ئەوەبوو هاوپەیمانانی‮ ‬نیودەوڵەتی‮ ‬داواكەی‮ ‬پەسەندكرد و كۆبانێ‮ ‬ڕزگاركرا‮. ‬ئەم هەنگاوانەی‮ ‬جەنابی‮ (‬سەرۆك بارزانی‮) ‬وایكرد كوردانی‮ ‬رۆژئاوا وەك كیانێكی‮ ‬سەربەخۆ لەلایەن كۆمەلگەی‮ ‬نێودەوڵەتیەوە مامەڵەیان لەگەل بكرێت و پەیوەندی‮ ‬دیپلۆماسیان لەگەل دروست بكرێت‮. ‬ئەگەر زیاتر ووردبنینەوە لە بەردەوامی‮ ‬هەوڵەكانی‮ ‬رێزدار‮ (‬سەرۆك بارزانی‮) ‬بەتایبەتی‮ ‬لەپێناوی‮ ‬یەكخستنی‮ ‬سەرجەم هێزە كوردستانیەكانی‮ ‬رۆژئاوادا،‮ ‬دەبینین چەندینجار تەواوی‮ ‬لایەنەكان بانگهێشتی‮ ‬هەرێم كران،‮ ‬تالەئەنجامدا هەردوو‮ ‬ڕێككەوتنی‮ ‬هەولێر و‮ ‬ڕێككەوتنی‮ ‬دهۆك لەنێوان لایەنە كوردییەكان ئەنجامدرا‮. ‬بەڵام بەداخەوە سەركردایەتی‮ ‬پەیەدە لەڕێككەوننامەكە كشایەوە و دژایەتی‮ ‬بۆ سەرجەم لایەنەكانی‮ ‬دیكە دەربڕی‮. ‬پەیەدە دەیوست‮ ‬خۆی‮ ‬وەك هێزی‮ ‬فەرمانرەوایی‮ ‬تەنیا بناسێنیت،‮ ‬بەڵام لەگەل ئەمانەشدا‮ ‬ڕێزدار‮ (‬جەنابی‮ ‬سەرۆك بارزانی‮) ‬لەهەوڵە دیپلۆماسیەكانی‮ ‬خۆی‮ ‬بەردەوامبوو چەندینجار لەدیدار و كۆبوونەوە و پەیام و نامەكانیدا،‮ ‬بەرێزیان دوای‮ ‬لەسەرجەم لایەنە كوردییەكانی‮ ‬رۆژئاوا كردووە كەیەكبگرن و خاوەنی‮ ‬هێزێكی‮ ‬هاوبەشی‮ ‬بەتوانابن لەئایندەدا خاوەن پێگە دەبن،‮ ‬چونكە ئەگەر بەپەرتەوازەیی‮ ‬بمێنەوە ئەوا لەهەموو حاڵەتەكاندا مافخورا دەبن‮.‬
پەیەدە چی‮ ‬دەكا؟‮!‬
هەردەم ئامۆژگاریەكانی‮ (‬سەرۆك بارزانی‮) ‬بۆ لایەنە كوردستانیەكان لەوەدابووە كە پێویستە هیزە كوردستانیەكان خۆیان بۆ سەرجەم گۆرانكاریە خێراكانی‮ ‬نێو گۆرەپانی‮ ‬سیاست ئامادەبكەن،‮ ‬هەر لە سەركەوتنی‮ ‬ڕژێمی‮ ‬بەشار ئەسەد‮ ‬یان ئۆپۆزیسیۆنی‮ ‬سووریا‮ ‬یان هەر گۆرانكاریەكی‮ ‬دیكە،‮ ‬مەرجە كورد‮ ‬یەك دەست و‮ ‬یەكی‮ ‬هەڵوێست بێت بۆ ئەوەی‮ ‬بتوانێت لەگەل ئەو دۆخ و پێشهاتە نوێیەدا مامەڵە بكات،‮ ‬لەهەر رێكەوتنامەیەكدا پێویستە مافەكانی‮ ‬كورد لە سووریا گەرەنتی‮ ‬بكرێ،‮ ‬بەڵام بەداخەوە پەیەدە تەواوی‮ ‬ئامۆژگارییەكانی‮ ‬پشتگویخستبوو،‮ ‬لەبەر ئەوەی‮ ‬سەركردایەتی‮ ‬پەیەدە تەنیا بەوە دڵخۆشبوو كە وڵاتە‮ ‬یەكگرتووەكانی‮ ‬ئەمەریكا چەك وجبەخانەی‮ ‬لەپێناوی‮ ‬شەركردن دژی‮ ‬داعشدا پێشكەشدەكرن،‮ ‬لەكاتیكدا ئەوان هیچ جۆرە رێكەوتنامەیەكی‮ ‬دیاریكراویان لەگەل ئەمریكیەكاندا نەبوو بۆ دوای‮ ‬كۆتایهنیانی‮ ‬جەنگی‮ ‬داعش‮. ‬بەڵام بەداخەوە سەركردایەتی‮ ‬پەیەدە تەواوی‮ ‬ئامۆژگارییەكانی‮ ‬جەنابی‮ ‬سەرۆك بارزانی‮ ‬پشتگوێ خستبوو لەجیاتی‮ ‬گوێگرتن و هەوڵدان بۆ‮ ‬یەكخستنی‮ ‬ماڵی‮ ‬كورد كەوتنە دوژمنایەتی‮ ‬كردنی‮ ‬پێشمەرگەو هەرێمی‮ ‬كوردستان‮.‬
یەكبوونی‮ ‬نیو ماڵی‮ ‬كورد و ئایندەی‮ ‬رۆژئاوا
بێگومان بەهۆی‮ ‬تاكڕەوی‮ ‬و نەبوونی‮ ‬بەرنامەیەكی‮ ‬دیپلۆماسی‮ ‬سەركردایەتی‮ ‬پەیەدە رۆژئاوای‮ ‬كوردستان تووشی‮ ‬ناهەموارترین دۆخی‮ ‬سیاسی‮ ‬و مرۆیی‮ ‬و گەورەترین كارەسات بووە كە هەڕەشە لەم ناوچەی‮ ‬كوردستان دەكات‮. ‬لەم كاتە ناهەموارەدا رێزدار‮ (‬سەرۆك مەسعود بارزانی‮) ‬هەموو تواناكانی‮ ‬بەكار هێناوە لەگەڵ و‮ ‬ڕووسیا و وڵاتە‮ ‬یەكگرووەكانی‮ ‬ئەمەریكا و بەریتانیا و فەرەنسا و ئەلمانیا و هێزە هەرێمیەكان بۆچارەسەركردنی‮ ‬كێشی‮ ‬رۆژئاوا،‮ ‬هەوڵەكانی‮ ‬لەچەندین بواری‮ ‬دیپلۆماسیدا بووە چەندین پەیوەندی‮ ‬دیپلۆماسی‮ ‬لەگەل‮ ‬سەركردەی‮ ‬زلهیزەكانی‮ ‬جیهان ئەنجامداوە دیارترینیان ئەنجامدانی‮ ‬دیدارێكی‮ ‬دیپلۆماسی‮ ‬بوو لەسەر ئاستی‮ ‬لوتكە لەگەل وەزیری‮ ‬دەرەوەی‮ ‬ڕووسیا كە راستەوخۆ‮ (‬سەرۆك بارزانی‮) ‬داوای‮ ‬لە لاڤرۆڤ كرد كەرووسیا وەك زلهیزێكی‮ ‬جیهان و هێزی‮ ‬كاریگەری‮ ‬رۆژهەڵاتی‮ ‬ناوەراست هەوڵەكانیان بۆ چارەسەركردنی‮ ‬كێشەی‮ ‬رۆژئاوابخەنەگەڕ‮ ‬و ڤلادمیر پۆتین لەم رێگەیەوە تەواوی‮ ‬نفوزی‮ ‬خۆی‮ ‬بۆ چارەسەری‮ ‬پرسی‮ ‬كوردانی‮ ‬رۆژئاوا و رێگری‮ ‬كردن لە هێرشی‮ ‬توركیا بەكاربهێنێت‮.‬
بیگومان سەرۆك بارزانی‮ ‬لەهەوڵە دیپلۆماسیەكانی‮ ‬بۆ چارەسەركردنی‮ ‬پرسی‮ ‬رۆژئاوا بەدەوامە،‮ ‬لەكاتێكدا كە قەیرانی‮ ‬سووریا بەگشتی‮ ‬زۆر ئاڵۆزبووە و چەندین هێزی‮ ‬نێودەوڵەتی‮ ‬و هەرێمی‮ ‬بۆ بەرژەوەندی‮ ‬خۆیان رۆڵی‮ ‬تیدا دەگێڕن‮. ‬كوردانی‮ ‬رۆژئاواش باجێكی‮ ‬قورسی‮ ‬هەڵەكان و تاكڕۆیی‮ ‬پەكەكە لە‮ ‬ڕۆژئاوای‮ ‬كوردستان دەدەن هەر لەتێكدانی‮ ‬یەكڕیزیی‮ ‬نیو ماڵی‮ ‬كورد تادەگاتە دژایەتی‮ ‬كردنی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان،‮ ‬بەڵام ئەوەی‮ ‬گرنگە لەگەڵ هەموو ئەوانەیشدا هێشتا درەنگ نییە،‮ ‬لەم دۆخە ناهەموارەشدا ئەگەر سەرجەم كوردستانیان لەگشت پارچەكاندا گوێڕایەڵی‮ ‬ئامۆژگاریەكانی‮ ‬مەرجەعی‮ ‬نەتەوەیمان‮ ‬ڕیزدار‮ (‬سەرۆك مەسعود بارزانی‮) ‬بن‮ ‬،‮ ‬ئەوا دڵنیاین بە‮ ‬یەكریزی‮ ‬و‮ ‬یەكبوونی‮ ‬نیو ماڵی‮ ‬كورد گەورەترین ئومێد‮ ‬بۆ چارەسەركردنی‮ ‬كێشەكان دەبێت‮. ‬لەكۆتاییدا دەلێم مەرجەعی‮ ‬نەتەوەیمان‮ ‬ڕیزدار‮ (‬سەرۆك مەسعود بارزانی‮) ‬ئەو سەركردەیەبووە كە لەرۆژەكانی‮ ‬نائومیدا چرای‮ ‬هیوابەخشی‮ ‬هەڵكردووە و چەخماخەی‮ ‬شۆرشی‮ ‬گوڵانی‮ ‬داگیرساندووە،‮ ‬دامەزرێنەری‮ ‬بەرەی‮ ‬كوردستانی‮ ‬و ئەندازیاری‮ ‬ڕاپەرین و هەڵگری‮ ‬مەشخەڵی‮ ‬سەربەخۆی‮ ‬بووە،‮ ‬ئێستاش كلیلی‮ ‬چارەسەری‮ ‬سەرجەم كێشەكانە،‮ ‬چونكە سەرۆك بارزانی‮ ‬مەرجەع و خەمخۆر و رابەری‮ ‬رۆحی‮ ‬هەر چوار پارچەی‮ ‬كوردستانە‮.‬
‮❊ ‬ئەندامی‮ ‬ئەنجوومەنی‮ ‬نوێنەرانی‮ ‬عێراق‮.‬