خه‌بات: ‬مسلم دۆلەمەری – ده‌ڤه‌ری بارزان:-
بۆبەرەوپێشبردنی‮ ‬بواری‮ ‬پەروەردەیی‮ ‬وبەسیستەمكردنی‮ ‬كاروباری‮ ‬ئیداری‮ ‬ورای‮ ‬كردنی‮ ‬كاری‮ ‬رۆژانەی‮ ‬قوتابخانەكان بەشێوەیەكی‮ ‬ئەلكترۆنی‮ ‬پێشكەوتو بەبریارێكی‮ ‬وەزارەتی‮ ‬پەروەردە بۆئەم مەبەستە چەندین خولی‮ ‬تایبەت بۆ بەرێوەبەرویاریدەدەرانی‮ ‬قوتابخانەكان كرانەوە بۆئەوەی‮ ‬بتوانن لەمەو دووا بەم سیستەمە نوێیە كارەكانیان ئەنجام بدەن‮ ‬، بەڵام بە وتەی‮ ‬زۆرێك لە بەرێوەبەرانی‮ ‬قوتابخانەكان لەزۆربەی‮ ‬قوتابخانەی‮ ‬ناوچە شاخاویەكاندا جێ بەجێكردنی‮ ‬ئەم سیستەمە ئەستەمە بۆیە ئێمەش راوبۆچونی‮ ‬ژمارەیەك لە بەرێوەبەرانی‮ ‬قوتابخانەكانی‮ ‬سنوری‮ ‬پەروەردەی‮ ‬مێرگەسورمان وەرگرت وئەوانیش بەم شێوەیە بۆ خەبات دووان‮. ‬

سەرەتا مامۆستا عبدالستار بەرێوەبەری‮ ‬قوتابخانەی‮ ‬شانەدەر گوتی‮: ‬ئەم سیستەمە تابلێی‮ ‬شتێكی‮ ‬باش وپێشكەوتوە چونكە‮ ‬،دەبێتە هۆی‮ ‬ئاسانكاری‮ ‬لەكاری‮ ‬رۆژانەماندا وەهەروەهاسیستەمی‮ ‬مەركەزیە بۆپاراستن وهەلگرتنی‮ ‬زانیاری‮ ‬وەهەروەها فاكتەرێكە بۆ نەهێشتنی‮ ‬هەندێ رۆتیناتی‮ ‬ئیداری‮ ‬،‮ ‬بەڵام وەك ئاشكرایە بۆ جێ بەجێكردنی‮ ‬ئەم سیستەمە پێویستیمان بە كارەباو هێلی‮ ‬ئەنتەرنێت هەیە‮ ‬، بەڵام بەداخەوە كەئەمەش لەزۆربەی‮ ‬گوندەكانی‮ ‬ناوچە شاخاویەكان نیە نمونە سنوری‮ ‬پەروەردەی‮ ‬مێرگەسور جامن پێم وایە زۆر ئەستەمە ئەم سیستەمە سەركەوتوبێت لەم ناوچانە بۆیە پێویستە وەزارەتی‮ ‬پەروەردە سەرەتا بیرلەدابینكردنی‮ ‬كارەباو دانانی‮ ‬هێلی‮ ‬ئەنتەرنێت بكاتەوە بۆ گشت قوتابخانەكان وەهەروەها پێویستە هەرقوتابخانەیەك كارمەندێكی‮ ‬شارەزای‮ ‬ئەم بوارەی‮ ‬هەبێت بۆئەوەی‮ ‬كە بەشێوەیەكی‮ ‬باش وسەركەوتو ئەم سیستەمە جێ بەجێبكرێت‮.
‬
وەهەروەها مامۆستا مێڤان بەرێوەبەری‮ ‬قوتابخانەی‮ ‬بلێ‮ ‬ی‮ ‬هاورێ گوتی‮: ‬من پێم وایە ئەم سیستەمە سەركەوتو نابێت‮ ‬،‮ ‬چونكە وردەكاری‮ ‬زۆری‮ ‬تێدایە كەرۆژانە پێویستی‮ ‬بە گۆرانكاری‮ ‬وكاركردن لەسەری‮ ‬دەوێت وەهەروەها زۆربەی‮ ‬وردەكاری‮ ‬وزانیاریەكانی‮ ‬نێو ئەم سیستەمە لە قوتابخانەكان نیە وەهەروەها نەبونی‮ ‬كارمەندی‮ ‬شارەزاو پسپۆریش لەقوتابخانەكان گرفتێكی‮ ‬ترە ئەمە لەلایەك لەلایەكی‮ ‬تر گرفتی‮ ‬هەرە گەورە كەرۆژانە پێویستە بۆ ئەم سیستەمە كارەباو هێلی‮ ‬ئەنتەرنێتە ئەویش لە زۆربەی‮ ‬قوتابخانەكانی‮ ‬سنورمان نیە جانازانم ئەم سیستەمە چۆن دەگونجێت لە گەڵ ئەم كەموكوریانە بۆیە من وام پێباشە وەزارەت لە جیاتی‮ ‬ئەم سیستە هەستێت بە زیاتر كاراكردنی‮ ‬بواری‮ ‬فێركردن لە قوتابخانەكان ئەویش بەكردنەوەی‮ ‬خولی‮ ‬تایبەت بۆمامۆستایان ورێكخستنەوەی‮ ‬میلاكات ودابینكردنی‮ ‬مامۆستایانی‮ ‬پسپۆربۆقوتابخانەكان بەرای‮ ‬من فێربون وبەرزبونەوەی‮ ‬ئاستی‮ ‬زانستی‮ ‬قوتابیان زۆرگرنگترەلە جۆرە سیستەمێكی‮ ‬لەم جۆرە لە ئێستادا‮. ‬

وە هەروەها مامۆستا نافع بەرێوەبەری‮ ‬قوتابخانەی‮ ‬كانی‮ ‬زەركی‮ ‬كچان گوتی‮:‬‮ ‬من پێم وایە دەبێ پێش بریاردان لەسەر ئەم سیستەمە رەچاوی‮ ‬چەندین شتكرابا بەتایبەتی‮ ‬ناوچە شاخاویەكان‮ ‬یان دەبێت پێشتر لە سەنتەری‮ ‬شارەكان جێ بەجێكرابا دوواتر لە گوند نشینەكان‮ ‬،‮ ‬چونكە لەزۆربەی‮ ‬گوندەكانی‮ ‬سنورمان نەكارەباو نەهێلە ئەنتەرنێت هەیە بەتایبەتی‮ ‬لەوەرزی‮ ‬قوتابخانەكان واتە بەیانیان هەركارەبای‮ ‬نیشتمانی‮ ‬لەم ناوچانە نیە هێلی‮ ‬ئەنتەرنێتیش بەهەمان شێوە جائەم سیستەمە چۆن چۆنی‮ ‬رای‮ ‬بكرێت وجێ بەجێبكرێت كەرۆژانەش پێویستە كاری‮ ‬لەسەر بكرێت بۆیە من دەلێم سەرناكەویت‮.
‬
وە لەكۆتاییدا مامۆستا نیهاد بەرێوەبەری‮ ‬قوتابخانەی‮ ‬زریمۆكی‮ ‬كوران گوتی‮: ‬بەراستی‮ ‬بەسیستەمكردنی‮ ‬قوتابخانەكان شتێكی‮ ‬زۆرپێویست وگرنگە‮ ‬،‮ ‬بەلام پێم وایە هێشتان زووە‮ ‬،چونكە پێویست بوو هەندێ شت ئامادەكاری‮ ‬بۆكرابا ئەوجا ئەم بریارە درابا وەدەبێت رەچاوی‮ ‬هەندێ شت بكرابایە وەكونمونە كە ناوچەی‮ ‬ئێمە ناوچەیەكی‮ ‬شاخاویە لەزۆربەی‮ ‬قوتابخانەكانی‮ ‬گوندەكانمان نە بەپێە پێویست كارەباهەیە نە خەتی‮ ‬ئەنتەرنێتیش هەیە ئەمە لەلایەك لەلایەكی‮ ‬تر بەپێی‮ ‬شارەزایانی‮ ‬بواری‮ ‬ئەلكترۆنی‮ ‬كەدەلێن زۆربەئاسانی‮ ‬دەكرێت دەستاری‮ ‬ئەم سیستەمە بكرێت كە ئەمەش كارەساتە بۆ سەر قوتابخانەكان وەهەروەها خال وداتای‮ ‬زۆری‮ ‬تێدایە بەتایبەتی‮ ‬هەندێ خال وداواكاری‮ ‬تێدایە كەلە هیچ قوتابخانەیەك بگرە لە پەروەردەكانی‮ ‬ئەستەمە هەبێت‮ ‬، بۆیە پێویستە پێداچونەوەیەك لەم بابەتەبكرێتەوە ئینجا بریارێكی‮ ‬تری‮ ‬لەبارەیەوە بدرێت‮. ‬