پەروین رەمەزان دوسكی
ئەزمونا حوكمی ل هەرێما كوردستانێ دەسپێكر پشتی چەندین رویدانێن عیراقی ونیڤدەولەتی رویداین، وهەمیا پێكڤە كاودان ودەریڤەكا گونجای پەیداكر بۆ گەلێ كوردستانا عیراقێ داكو دەزگەهێن خۆ یێن سیاسی بدامەزرینیت. گرنگترین ڤان رویدانا كوچا ملیونی بوو یا گەلێ كوردستانێ پشتی سەرهلدانا پیروز ل هەیڤا ئادارا 1991، ئەڤ كوچە وەرچەرخانەكا دیروكی بوو بۆ هەرێمێ، چونكی بوو ئەگەرێ دەرچوونا بڕیارا جڤاتا ئاسایشێ ژمارە 688 ل 5/4/1991، وپێرابوون وبڕیارێن نیڤدەولەتی یێن دویڤدا هاتینە وەرگرتن ژلایێ دەولەتێن هەڤپەیمان بۆ مایتێكرنێ ل عیراقێ بۆ پاراستنا گەلێ كورد ژحوكمەتا سەدامی، وەكی دامەزراندنا دەڤەرەكا ئارام لباكورێ هێلا پەحنیێ 36 برێكا پروسەیا دابینكرنا ئارامیێ operation of provide comfort كو هاتە بجهئینان برێكا دوو پێرابوونا: دامەزراندنا دەڤەرەكا ئارام safe haven وفەرزكرنا قەدەغەیا ئەسمانی لباكورێ هێلا پەحنیێ 36? وهەروەسا دەولەتێن هەڤپەیمان قەدەغەیا ئەسمانی بهێزتر لێكر برێكا دامەزراندنا بنگەهەكێ لەشكەری ل توركیا دگوتنێ چەكوچێ ئامادە poised hammer.
ل سالێن رابردوو دا ژی دبینین ئەمریكا پەیوەندیەكی دوستانە و درێژخایەن دگەل هەرێما كوردستانێ هەبویە و ل دەسپێكا سالێن 1991 هەتا نها پشتگیریەكا زور ل هەرێما كوردستانێ كریە و هەروەسا ڤێ دوماهیێ ب تایبەت ل شەری دژی تیروریستانی داعش دا، هوكارەكی سەرەكی هەبویە بو ژناڤبرنا تیروریستان و هەروەسا هەرێمی كوردستان و ئەمریكا د وان سالانە دا بەرگری ل ئازادی و دیموكراسی و ئاشتەوایی كریە، و هەول دایە پێكڤەژیانی ئایینی و نەتەوەیی ل هەرێما كوردستانی و ئیراقێ دروست ببیت. هەروەسا هەمی دەمێ ئەمریكا هەول دایە كو كێشەیێن دناڤبەرا حكومەتی فیدرالی ئیراق و هەرێمی كوردستان چارەسەر بكەت و نها پەیوەندیێن وان بەرەڤ باشتر دچن و ئەڤە دەسپێكا قوناغەكا نوی دبیت كو وان ئاریشانە لسەر بنەمای دەستوور و فیدرالی بهێتە چارەسەر كرن.
ل رێ و رەسمی ئیمزاكرنا یاداشتنامەیا لێك گەهشتنا بازرگانی د ناڤبەرای كوردستانی و ئەمریكا، نێچیرڤان بارزانی، سەروكێ هەرێمی كوردستان، دگوتارا خو دا باسی ڤێ چەندێ كر كو دێ هەول دەین هەرێمی كوردستان ببیتە هوكارەك بو بازارەكی مەزن كو ئیراق ژی بشێت بكار بینیت، ئانكو دەروازەیەك بو بازاری جیهانی.
پەرەپێدانی چالاكی ئابوری و بازرگانی ل هەرێمی كوردستان، بتنێ پروسەیەكی ئابوری و بازرگانی نیە، بەلكو ئاڤەدانكرنەوە و بنیاتنانی ژیان و مروڤی یە.
ئیمزاكرنا یاداشتنامەیا لێك گەهشتنا بازرگانی د ناڤبەرای كوردستانی و ئەمریكا كارەكی پێدڤیە، چونكە ژووری بازرگانیی ئەمریكا مەزنترین بزنسی جیهانێ یە، و زورتر ژێ 100 نڤسینگەه ل جیهانێ دا هەیە، و دەرگەهێ زورتر ل سێ میلیون كومپانیێن ئەمریكی، ب سەر هەرێمی كوردستان و ئیراق دا دكەنەوە و لێرە دا ژی بازارەكی مەزن بو كومپانیێن ئەمریكا دروست دبیت.
هەرێمی كوردستان ژلایێ وەبەرهینان و سەرمایەگوزاری دا، گەلەك یا سەركەڤتوو بویە ل وان سالێن بوری دا، ل سەرانسەرێ ئیراقێ دا، و هەردەم هەرێمێ كار كریە كو یاسای وەبەرهینان سەردەمیانە و گەرەنتیی وەبەرهینان بیت و یاسایەك كو بشێت زور سەرمایە و وەبەرهینانی بیانی بهێنیتە هەرێمی كوردستان و چالاكیی ئابوری و بازرگانی زورتر بهێتە ئەنجام دان. هەروەسا گرەنتیا هندێ كو مافێن وان ژلایێ مەڤە دهێنە پاراستن.
