مللەت محەمەد
ژیان خەلاتەكە خودایێ مەزن دگەل خودان روحان ئانكو مروڤا دكەت هە رئێك ب شیوەیەكی‮ ‬هندەك هیڤی‮ ‬و ئارمانجا بو خو دادنیت و هندەك پلانا بو گەهشتن ب ڤان ئارمانج وهیڤیا دادرێژیت،‮ ‬چونكە هەركەسەكێ مافێ بە ختەوەرییا ژیانێ هەیە‮. ‬
ئەڤجا ژ بو پەیداكرنا ژێدەرەكێ دارایی‮ ‬بوو گەهشتن ب وان خەون و هیڤی‮ ‬و ئارمانچێت خو ل قوناغێت جودا جودایێن ژیانێ و پەیداكرنا دەرگەهە كێ دارایی‮ ‬یان دە لیڤەكا كارێ،‮ ‬ژ بو ڤی‮ ‬جەندێ گەنج هە می‮ ‬شیان و هزرێت خو ل گورەی‮ ‬بسپوراتیا خو دئیخیتە كار‮ . ‬لێ‮ ‬ژ سەدەمێ بێ دەستهەلاتی‮ ‬یان كیم دەستهەلاتییا وی‮ ‬و پشت گوه ئێخستن و گرنگی‮ ‬نەدان و بازرگانیكرن‮ ‬ب پاشەروژا گەنجان و نەبونا پیلانەكا سەركەفتی‮ ‬و بێ باوەریا گەنجان‮ ‬ب خو و گوبیتكا ئاستی‮ ‬بێ باوەرییێ‮ ‬كاریگەرییە كا نێگەتیڤ ل جڤاك و وەلاتی‮ ‬د كەت و ب گرانی‮ ‬باجا ڤی‮ ‬نە خوشیێ ددەن‮. ‬ژ ئەنجاما بێ كاریێ،‮ ‬هەلبەت گەنجێ بێ كار دێ توشی‮ ‬چەندین كار و رەفتار و رەوشتێن كرێت و تاوانا بیت،‮ ‬وەكی‮:‬
كرێتیێن بێ رەوشتی‮: ‬دە مێ گەنج توشی‮ ‬بێ كاریێ دبیت،‮ ‬دێ كەڤیتە دناڤ دەم و دەلیڤەكێ بێ كەسپ و كار و بێ هیڤی‮ ‬و ئامانج‮. ‬ئەڤجا گەنج دێ كەڤیتە بن فشارەكا دەرونی‮ ‬یا مەترسیدار،‮ ‬دبیتە ئەگەرێ ژ كاركەفتن‮ ‬یان ئالووز بوونا میشكێ وی‮ ‬و دێ پەیوەندی‮ ‬و بڕیارێن نە درووست دەت و دێ كەڤیتە د ئاریشێن‮ ‬یاسایی‮ ‬و رەوشتیدا‮.‬
خو كوشتن‮: ‬دەمێ رێژا بیكاریێ بەرەڤ زیدەبونێ ڤە دچیت،‮ ‬رێژا هە ژاریێ راستە وخو زێدە دبیت و هەمان ئاڵۆزی‮ ‬و فشارا دەروونی‮ ‬ل سەر گەنجی‮ ‬دروست دبیت و دێبیتە سەدەمێ وێ‮ ‬یەكێ كو هزرا كریارا خوكوشتنی‮ ‬بكەت‮. ‬كریارا دزیێ و تیرور و توندوتیژ‮ : ‬دیسان خرا بیا رەوشا گوزەرانیا گەنج و كومەڵگەهێ دبیتە سەدەمی‮ ‬هزركرنا گەنج و تاكێن كومەڵگەهێ ل رێكین نە دروست و‮ ‬نە‮ ‬یاسایی‮ ‬وە كو‮ (‬دزیێ و تیروركرنا‮ ‬یان كوشتنا هەڤدوو‮) ‬ئەڤ چەندە ژی‮ ‬دبێتە سەدەمی‮ ‬نەئارامیا خێزانی‮ ‬و چڤاكێ و وەلاتی‮ .‬
كوچ و مشەخت بوون‮: ‬هەروەسا دیاردا كوچكرنێ ئەنجامەكێ دی‮ ‬یێ بێكاریێیە،‮ ‬ژبەركو دەما بێكاری‮ ‬ل كومەلگەهەكێ هەبیت،‮ ‬گەنج و تاكی‮ ‬وێ كومەلگەهێ دێ ل دەلیڤێن كاری‮ ‬گەریت ل هەرجهەكێ بیت و هەر چەوابیت،‮ ‬لەوما دێ سەرێ خو هەلگرن بەرەڤ هەر جهەكێ كو دەلیڤی‮ ‬كاری‮ ‬لێ هەبیت،‮ ‬بڤی‮ ‬ڕەنگی‮ ‬وڵات و كومەڵگەه دێ دەست و شیانێن كاری‮ ‬ژدەست دەت و گەنج و لاوێن ولاتی‮ ‬دێبنە دەستێن كار و ئاڤاكرنێ ل وەڵاتێن دیتر و دێ ژێك ڤەقەتیانەك چێبیت د ناڤ كومەڵگەهێدا و باجا وێ لسەر وڵاتی‮ ‬دێ گرانبیت‮. ‬ژبەركو گەنج ب دینەمۆیێ ئاڤاكرن و پێشكەفتنا هەروڵاتەكێ دهێنە نیاسین،‮ ‬دەما گەنج د ولاتەكێدا كێم دبن،‮ ‬هەلبەت ئەو وڵاتە بەرڤ پاشڤەچوونێ دچیت د هەمیی‮ ‬بوارەكێدا‮. ‬لەوما‮ ‬یافەرە لایەنێن پەیوەندیدار پلانەكا باش و رێكوپێك هەبیت بوو كێمكرن و نەهێلانا بێ كارییێ‮ ‬،‮ ‬داكو رەوش و ژیانا گەنجا پێشكەڤیت و كومەلگە و وڵات ژی‮ ‬پێشكەڤیت‮.‬