خەبات‮: ‬سەردار حوسێن‮
رۆژی‮ ‬پێنجشەممە رێكەوتی‮ ‬4‮/‬4‮/‬2019‮ ‬لە هۆڵی‮ ‬راگەیاندن‮ – ‬دەزگای‮ ‬رۆشنبیری‮ ‬و راگەیاندنی‮ ‬پارتی‮ ‬دیموكراتی‮ ‬كوردستان،‮ ‬بە ئامادەبوونی‮ ‬بەڕێز فازڵ میرانی‮ ‬سكرتێری‮ ‬مەكتەبی‮ ‬سیاسی‮ ‬د‮. ‬بەشیر خەلیل حەداد جێگری‮ ‬سەرۆكی‮ ‬ئەنجوومەنی‮ ‬نوێنەرانی‮ ‬عێراق و ژمارەیەك لە ئەندامانی‮ ‬مەكتەبی‮ ‬سیاسی‮ ‬و ئەنجوومەنی‮ ‬سەركردایەتی‮ ‬پارتی‮ ‬دیموكراتی‮ ‬كوردستان و بەرپرسی‮ ‬لق و مەكتەبەكان و بەرپرس و ئەندامانی‮ ‬ئەنجوومەنی‮ ‬سەركردایەتی‮ ‬هەولێر و گەرمیان و ژمارەیەك لە فەرماندەكانی‮ ‬هێزی‮ ‬پێشمەرگە و پەرلەمانتارانی‮ ‬كوردستان و عێراق و ژمارەیەكی‮ ‬بەرچاو لە كەسایەتی‮ ‬و رۆشنبیر و رۆژنامەنووس و نووسەر و میدیاكاران و كادیرانی‮ ‬لق و ناوچەكان و هەڤاڵ و هاوكارانی‮ ‬دێرینی‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات،‮ ‬یادی‮ ‬60ـەمین ساڵوەگەڕی‮ ‬دەرچوونی‮ ‬یەكەم ژمارەی‮ ‬ئاشكرای‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات بەهاوكاری‮ ‬ستافی‮ ‬دەزگای‮ ‬رۆشنبیری‮ ‬و راگەیاندن‮ ‬كرایەوە،‮ ‬سەرەتا پێشانگایەك كرایەوە كە‮ ‬60 تابلۆی‮ ‬لەخۆ گرتبوو‮.‬
سەرەتای‮ ‬رێوڕەسمەكە بە دەقیقەیەك وەستان بۆ گیانی‮ ‬پاكی‮ ‬شەهیدانی‮ ‬بزاڤی‮ ‬رزگاریخوازی‮ ‬كوردستان و لەسەرووی‮ ‬هەموویانەوە بارزانیی‮ ‬نەمر و كاكە ئیدریسی‮ ‬هەمیشە لەیاد،‮ ‬بەدەم وتنەوەی‮ ‬سروودی‮ ‬ئەی‮ ‬رەقیب رێوڕەسمی‮ ‬یادكردنەوەكە بەڕێوەچوو‮.‬

سەلام عەبدوڵڵا سەرنووسەری‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات بەناوی‮ ‬دەزگای‮ ‬رۆشنبیری‮ ‬و راگەیاندن و رۆژنامەی‮ ‬خەباتەوە بەخێرهاتنی‮ ‬میوانانی‮ ‬كرد،‮ ‬دواتر وتارێكی‮ ‬خوێندەوە،‮ ‬تیایدا ئاماژە بە گرنگی‮ ‬و ئەركی‮ ‬سەرەكی‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات لە رەوتی‮ ‬رۆژنامەگەری‮ ‬كوردی‮ ‬دراو لە بەشێكی‮ ‬وتارەكەدا هات بوو‮: ‬هەر وەك خەبات لە بواری‮ ‬گەیاندنی‮ ‬هەواڵ و‮ ‬ڕووداوەكاندا تا دڵنیا نەبووبێت لە‮ ‬ڕاست و دروستی‮ ‬سەرچاوەی‮ ‬هەواڵ و وردەكارییەكەی بڵاوی‮ ‬نەكردۆتەوە و هەر ئەمەش وای‮ ‬لە‮ ‬ڕۆژنامەكە كردووە كە جێی‮ ‬متمانەی‮ ‬تێكڕای‮ ‬خەڵك و خوێنەرانی‮ ‬بێت و سەرچاوەیەكی‮ ‬باوەڕ‮ ‬پێكراوی‮ ‬دانیشتوانی‮ ‬كوردستان و تەنانەت دەوروبەریش بێت كە ئەمەش‮ ‬یەكێكە لەو خەسڵەتە بایەخدارانەی‮ ‬لەم شەست ساڵەدا لەسەری‮ ‬بەدەوام بووە و پەیڕەوی‮ ‬كردووە و هەر لەسەریشی‮ ‬دەڕوات‮. ‬خەبات و ئەرشیفەكەی‮ ‬سەرچاوەیەكی‮ ‬گەلێك گرنگ و بایەخدار و جێی‮ ‬متمانەیە بۆ هەر توێژەر و لێكۆڵەر و نووسەر و قوتابیەك كە سەبارەت بە مێژوو و خەباتی‮ ‬گەلەكەمان بۆ ئازادی‮ ‬و دیموكراتی‮ ‬و بەدیهێنانی‮ ‬داوا‮ ‬ڕەواكانی‮ ‬لەم پەنجا ساڵەی‮ ‬دواییدا كاری‮ ‬لەسەر بكات،‮ ‬ئەوا لاپەڕەكانی‮ ‬خەبات باشترین و‮ ‬ڕاستگۆترین سەرچاوەیە،‮ ‬كە بەدڵنیاییەوە پشتی‮ ‬پێ ببەستێ‮.‬

دواتر دەقی‮ ‬برووسكەی‮ ‬جەنابی‮ ‬سەرۆك مسعود بارزانی‮ ‬لەلایەن هەڤاڵ مەحمود محەمەد ئەندامی‮ ‬مەكتەبی‮ ‬سیاسی‮ ‬و بەرپرسی‮ ‬دەزگای‮ ‬رۆشنبیری‮ ‬و راگەیاندن خوێندرایەوە،‮ ‬لە بەشێكی‮ ‬برووسكەكەدا هاتووە‮: ‬گرینگیی‮ ‬ڕۆژنامەی‮ ‬خەبات هەر لەوەدا نییە كە شەست ساڵە بەسەر هەموو ئاستەنگەكاندا زاڵ بووە و خۆی‮ ‬ڕاگرتووە و دەنگی‮ ‬شۆڕش بووە و سەرچاوەی‮ ‬دەنگوباس بووە،‮ ‬خەبات،‮ ‬فێرگەیەكیش بووە بۆ پێگەیاندنی‮ ‬كادیری‮ ‬دڵسۆز و شارەزا و پابەند بە بەها نەتەوەییەكان‮. ‬هەر بۆیە دەبینین كە وێڕای‮ ‬ئەوەی‮ ‬ئێستا خۆشبەختانە كەناڵ و دەزگای‮ ‬زۆری‮ ‬ڕاگەیاندن هەن و ژمارەیەكی‮ ‬زۆر‮ ‬ڕۆژنامە بڵاو دەكرێنەوە،‮ ‬بەڵام خەبات هێشتا سەرقافڵەی‮ ‬خەباتی‮ ‬پەرەپێدانی‮ ‬هوشیاری‮ ‬و بەرگرییكردنە لە مافە‮ ‬ڕەواكانی‮ ‬گەلەكەمان و وەك‮ ‬ڕۆژنامەیەكی‮ ‬بە ئەزموون و سەنگین و جێی‮ ‬متمانە،‮ ‬پێگەی‮ ‬تایبەتی‮ ‬خۆی‮ ‬ماوە و وەك دروشمەكەی‮ ‬سەر‮ ‬ڕۆژنامەكەش دەڵێ‮: “‬تا ژیان بەردەوام بێت،‮ ‬خەبات بەردەوامە‮”.‬

دواتر دەقی‮ ‬برووسكەی‮ ‬رێزدار نێچیرڤان بارزانی‮ ‬جێگری‮ ‬سەرۆكی‮ ‬پارتی‮ ‬دیموكراتی‮ ‬كوردستان خوێندرایەوە كە بە بۆنەی‮ ‬60ـەمین ساڵوەگەڕی‮ ‬بەئاشكرا دەرچوونی‮ ‬یەكەم ژمارەی‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات ئاراستەی‮ ‬سەرنووسەر و رۆژنامەنووس و كارمەندانی‮ ‬خەباتی‮ ‬كردبوو و لە بەشێكیدا هاتووە‮: ‬بەبۆنەی‮ ‬60ـەمین ساڵیادی‮ ‬دامەزراندنی‮ ‬رۆژنامەی‮ (‬خەبات‮)‬ی‮ ‬ئازیزەوە گەرمترین پیرۆزباییتان ئاراستە دەكەم و ئومێدی‮ ‬و بەردەوامی‮ ‬و سەركەوتنی‮ ‬یزیاترتان بۆ دەخوازم‮. ‬كارو تێكۆشانتان بەوپەڕی‮ ‬هەستی‮ ‬بەرپرسیاریەتییەوە بۆ گەیاندنی‮ ‬پەیامی‮ ‬ئاشتیخوازانەی‮ ‬پارتی‮ ‬و بڵاوكردنەوەی‮ ‬هۆشیاری‮ ‬سیاسی‮ ‬و كۆمەڵایەتی‮ ‬و فەرهەنگی‮ ‬و بەهێزكردنی‮ ‬بنەماكانی‮ ‬كولتووری‮ ‬لێبووردەیی‮ ‬و پێكەوەژیان لە پێناو ئاشتی‮ ‬كۆمەڵایەتی‮ ‬و سەقامگیریی‮ ‬سیاسی‮ ‬و پێشكەوتنی‮ ‬گەل و نیشتیماندا،‮ ‬مایەی‮ ‬ستایش و پێزانینە‮. ‬خەبات خاوەنی‮ ‬مێژوویەكی‮ ‬پڕ‮ ‬لە سەرەوەرییە و ناوێكی‮ ‬گەورە و دیاری‮ ‬نێو بزاڤی‮ ‬رۆژنامەگەری‮ ‬كوردستان و بزاڤی‮ ‬رزگاریخوازی‮ ‬كەلی‮ ‬كوردستانە،‮ ‬دەیان ساڵە لەسەنگەری‮ ‬داكۆكیكردن لە مافە رەواكانی‮ ‬گەلەكەماندا تێدەكۆشی‮ ‬و قوتابخانەی‮ ‬پێگەیاندنی‮ ‬چەندین كادیری‮ ‬لێهاتوو و بەتوانای‮ ‬راگەیاندن و بڵندگۆی‮ ‬هەموو دەنگێكی‮ ‬ئازادیخواز،‮ ‬ئاشتیخواز و پێشكەوتنخواز بووە لە كوردستان‮.
‬
دواتر فیلمێكی‮ ‬دیكیومێنتاری‮ ‬25‮ ‬دەقیقەیی‮ ‬نمایشكرا كە تیایدا باس لە قۆناغی‮ ‬نهێنی‮ ‬دەرچوونی‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات لە سەردەمی‮ ‬پاشایەتی‮ ‬و دواتریش قۆناغی‮ ‬بە ئاشكرا دەرچوونی‮ ‬لە‮ ‬4‮/‬4‮/‬1959‮ ‬تا بە سەردەمی‮ ‬شۆڕشی‮ ‬مەزنی‮ ‬ئەیلوول و گوڵان و قۆناغی‮ ‬دوای‮ ‬راپەڕین و درووستبوونی‮ ‬پەرلەمان و حكوومەتی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان كرا كە لە لایەن دەزگای‮ ‬سەتەلایتی‮ ‬كوردستانەوە ئامادەكرا بوو‮.‬

هەر لە فیلمە دیكیۆمێنتارییە ژمارەیەك لە سەرنووسەرانی‮ ‬پێشووی‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات و برایەتی‮ ‬كە لە ژیاندا ماون قسەی‮ ‬خۆیان كردووە و ئاماژەیان بە قۆناغەكانی‮ ‬خۆیان داوە،‮ ‬هاوكات لە فیلمەكەدا قۆناغی‮ ‬ئێستای‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات نیشانی‮ ‬ئامادەبووان درا و لە هەموو ئەوانەیشدا هەنگاوەكانی‮ ‬دەرچوونی‮ ‬رۆژنامە لە داڕتنەوەی‮ ‬هەواڵ و راپۆرت و دیمانە و بەدواداچوون تا بە دیزاین و نەخشەسازی‮ ‬و دوایین قۆناغیش چۆنیەتی‮ ‬چاپكردنی‮ ‬نمایشكران و بووە جێگەی‮ ‬رەزامەندی‮ ‬و سەرنجی‮ ‬ئامادەبووان‮.‬

لە دوایین بڕگەی‮ ‬رێوڕەسمەكەشدا چەند ژمارەیەكی‮ ‬كتێبێكی‮ ‬دیكیۆمێنتاری 296 لاپەڕەیی‮ ‬بە ناونیشانی‮ (‬خەبات‮. ‬تۆماری‮ ‬خەباتی‮ ‬نەتەوەیەك‮) ‬بەسەر میوانەكاندا دابەشكرا،‮ ‬كە بەم بۆنەیەوە لەلایەن شكار عەفان نەقشبەندی‮ ‬بەڕێوەبەری‮ ‬هونەری‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات و ستافی‮ ‬هونەری‮ ‬رۆژنامەكە ئامادەكرابوو،‮ ‬كتێبەكەش‮ ‬یەكێكە لەو زنجیرە بڵاوكراوانەی‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات بەپێی‮ ‬توانا بڵاوی‮ ‬كردوونەتەوەو بریتی‮ ‬بوو لە دەقی‮ ‬ئەو برووسكە و پیرۆزباییانەی‮ ‬جەنابی‮ ‬سەرۆك مسعود بارزانی‮ ‬و كەسایەتی‮ ‬و رۆشنبیران ئاراستەی‮ ‬خەباتیان كردووە،‮ ‬هاوكات بەشێكیش بوو لە گێڕانەوەی‮ ‬هەموو ئەو سەردەمانەی‮ ‬رۆژنامەی‮ ‬خەبات و برایەتی‮ ‬جاران بەخۆیەوە بینیووە و وێنە و لاپەڕەی‮ ‬یەكەمی‮ ‬ئەو ژمارانەشی‮ ‬لەخۆگرت بوو كە بە گرنگ و پێویست زانرابوون‮.‬