فەرحان جەوهەر
سەردانی مایك پێنس جێگری سەرۆكی ئەمەریكا بۆ هەولێر و كۆبوونەوەی لەگەڵ سەرۆكی هەرێم و سەرۆكی حكوومەت و جێگرەكانیان، لە بارودۆخێكی ئاڵۆز و هەستیاری وەك ئەمڕۆی ناوچەی رۆژهەڵاتی ناوەڕاست، سەردانێكی هەروا ئاسایی نییە، بەتایبەتیش كە سەردانی بەغدا ناكات و لەگەڵ بەرپرسەكانیدا كۆنابێتەوە، مانای وایە هەڵوێستی ئەمەریكا لەبارەی بەغداوە زۆر گۆڕاوە. یەك لەو هۆكارە سەرەكییانەی گۆڕانی ئەو هەڵوێستەش، ئەنجامدانی توندوتیژییە بەرامبەر خۆپیشاندەران و زیادبوونی هەژموونی ئێرانە بەشێوەیەكی بەرچاو.
هەر لەو سەردانەیدا مایك پێنس لە بنكەی سەربازی خۆیان لە ئەنبار بە تەلەفۆن ئەم نیگەرانییەی ئەمەریكای گەیاندە عادل عەبدولمەهدی سەرۆك وەزیرانی عێراق و داواشی لێ كردووە بۆ كۆبوونەوە بێتە ئەو بنكەیە، بەڵام عادل عەبدولمەهدی ئامادە نەبووە بچێتە ئەوێ بۆ كۆبوونەوە لەگەڵ پێنس و داوای لێكردووە كۆبوونەوەكەیان لە بەغدا بێت، ئەویش بە پاساوی ئەوەی تیمی ئەمنی خۆی رێگەی پێنادەن بچێتە بەغدا، دوای ئەمە سەردانی هەولێری كردو بەناوی سەرۆكی ئەمەریكاو ئیدارەكەی پابەندبوونی خۆیانی بە هاوپەیمانێتی كورد لە هەرێم و رۆژئاوا نوێ كردەوە و دەڵێت: شانازیە بۆ ئێمە هاوپەیمانی ئێوە بین، ماوەیەكە بەتایبەتی دوای هێرشەكەی توركیا بۆ سەر كوردانی رۆژئاوا جۆرێك لە نیگەرانی لە لایەن كوردەوە پەیدابووە بەرامبەر ئەمەریكا، بۆیە ئەمەریكا بەم سەردانەی پێنس ئەو پەیامەی بە كورد دا كە ئەوان هێشتا هاوپەیمانی سەرەكین لەگەڵ كورد، هەروەها وەك گوشارێكیش بوو بەرامبەر هەڵوێستی بەغدا لە بارەی خۆپیشاندانەكان و نفوزی ئێران لەو وڵاتە، چونكە عێراق بەتایبەتی حكوومەتەكەی عەبدولمەهدی نەیتوانیوە هاوسەنگی لە نێوان ئەو دوو وڵاتە راگرێ.
لایەنێكی تری ئەم سەردانەش ئەوەیە كە ئەمەریكا دەیەوێ پێمان بڵێ نابێ لە هەرێم هەمان سیاسەتی بەغدا سەبارەت بە ئێران پەیڕەو بكرێ، بەڵام بە زمانی گوڵ وەك ئەوەی پێنس كردی، هەروەها لە رێگەی ئەم سەردانەدا پەیامیان گەیاندە بەغدا كە ئەوان ناتوانن تا سەر لە دوورەوە هەر بینەری ئەو هەڵوێستەی بەغدابن، بۆیە ئەگەر بەغدا سووربێ لەسەر پەیڕەوكردنی ئەو هەڵوێستەی ئێستای، دوور نییە لە ماوەیەكی نزیكدا یان رووبەڕووی گەمارۆی ئابووری دەبێتەوە یان كودەتایەكی سەربازی لەو وڵاتە روودەدات، گریمانەی سێیەمیش كە هەندێك دوورترە لە هەردوو گریمانەكەی تر وەشاندنی گورزێكی سەربازییە. بۆیە بەغدا دەبێ ئەو راستییە بزانێت كە ئەمەریكا واز لە عێراق ناهێنێ بۆ ئێران، هەروەها عێراق سووریا نییە و بۆ ئەمەریكا وڵاتێكی ستراتیژییە.
ئەگەر بەغدا لەو خەیاڵەدا بژی كە ئەوان بەبێ ئەمەریكا چیان بوێت دەیكەن و بەتەواوی دەچنە باوەشی ئێران كە وەك ئێستا دەیكەن، ئەوا مەحاڵە ئەمەریكا بەو دۆخە رازی بێ، بۆیە ئەوەی لەسەر هەرێمە بیكات بە پلە یەك راگرتنی هاوسەنگی ئەم هاوكێشە قورسەیە كە بەغدا تێیدا سەركەوتوو نەبوو،لایەنێكی تریش سەبارەت هەرێم ئەوەیە پێویستە مامەڵە لەگەڵ هەر حكوومەتێك بكات، كە لە بەغدا حاكم بێت، بەڵام لەسەریەتی تا بۆی بكرێ نەهێڵێ بەغدا بەرەو ئەو ناهاوسەنگییە مەترسیدارە بخلیسكێ، چونكە ئەگەر سبەی عێراق رووبەڕووی گەمارۆی ئابووری بووەوە ئەوا گەلی كوردستانیش لە هەرێم دووچاری مەینەتییەكی گەورە دەبنەوە.









