كاروان محەمەد سینۆ
لەم دوو هەفتەی رابردوودا، توندی خۆپیشاندانەكانی عێراق و بەرەنگاربوونەوەیان، هەڵچوونێكی بەرچاویان بەخۆیەوەی بینیوە. راستە خۆپیشاندانەكان جەماوەرین و خواست و داواكاریی راست و رەوایان هەیە، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا هێزێك هەیە بەشێوەیەك لە شێوەكان ئاراستەو پاڵپشتی ئەم خۆپیشاندانانە دەكات؟!، لەبەرامبەریدا هێزێكی دیكەو هەژموونێك هەیە؟! كە دەخوازێ خۆپیشاندانەكان كۆنترۆڵ بكات یاخود سواری مەوجەكەیان ببێت یاخود خواست و داواكارییەكانی خۆپیشاندەران بەلاڕێدا ببات بەرەو ئاقارێكی ترسناك، واتا (مردنیان پیشان دەدات بۆ ئەوەی بە تا رازی ببن). شاراوە نییە كەسایەتی و بەرپرسە باڵادەستەكانی عێراق و ئیران زۆر نیگەرانن بەم خۆپیشاندانانەی ئێستا لە عێراق بەرێوەدەچێت. ئاشكراشە بەرپرس و لایەنە سیاسی و تایفی و میلیشاكانی عێراق، هەریەكەیان بەجودا دەخوازێ لەبەرژەوەندی سیاسی و جەماوەری خۆی، سواری مەوجەی خۆپیشاندانەكان ببێت. بەڵام خۆپیشاندەران لە وان وریاتر و ژیرترن و بەهیچ شێوەیەك قبوڵ ناكەن كە هیچ كەسایەتی و بەرپرس و حزب و لایەنە سیاسی و تایفییەكان خۆپیشاندانەكان لە بەرژەوەندی خۆیان و حزبەكانیان بقۆزنەوە و سواری مەوجی خۆپیشاندانەكان ببن. بێشك هەموومان گرتە ڤیدیۆكەمان بینی كاتێك بەرپرسێكی تایفەیەك لە وڵاتێكی دراوسێ گەڕایەوە و دەمودەست بەنیازی پشتگیری چووە ناو خۆپیشاندەران، ئەمەش هەوڵێك بوو لەلایەن ئەو بەرپرسەوە و ئەو وڵاتەی لێی هاتبوو كە سواری مەوجی خۆپیشاندانەكان ببن و لەبەرژەوەندی خویان و ئەجنداكەیان خۆپیشاندانەكان ئاراستە بكەن. بەڵام خۆپیشاندەران ئەمەیان پێ قابلی قبووڵ نەبوو و ئەو بەرپرسەیان لەنێو خۆپێشاندانەكە دەركرد. هەروەها چەندین دروشم و وێنەو هەڵوێست و رەفتار خۆپیشاندەران بەئاشكرا هەژموونی تایفی و سیاسی میلیشیاكانی عێراق و وڵاتانی ئەقلیمی رەت دەكەنەوە و زۆرینەی داخوازییەكانیان لە چاكسازی و خزمەتگوزاری و سەروەری عێراق (دوور لە هەژموونی وڵاتانی دراوسێ) لەوەدا چڕ كردۆتەوە كە حكوومەت و چینی دەسەڵاتی ئێستای عێراق و حزب و لایەن و میلیشیای تایفی و داردەستەی وڵاتانی بێگانە لە پرۆسەی سیاسی و حوكمڕانی عێراق لابچن و دووركەونەوە، نەك گۆڕین و هەمواركردنەوەی دەستوور!. بەراستیش هەر لەسەرەتای خۆپیشاندانەكانەوە تاكو ئەمڕۆ هیچ دروشم و خواستی فەرمی دەستەی رێكخستن و نوێنەرانی خۆپیشاندەرەكانمان نەدیوە و نەبیستووە كە داوای هەمواركردنەوەی دەستووری عێراق بكەن!. ئەی باشە كێ؟ و بۆچی؟!، مژاری هەمواركردنەوە و گۆڕینی دەستووری عێراقی كردۆتە خواستی خۆپیشاندەران؟!، و درشمی گۆڕینی سستمی پەڕلەمانی بەرزكردۆتەوە. شاراوە نییە كە چ لایەنێكی سیاسی؟ لەپشت خواستی هەمواركردنی دەستوورە و هۆكار چییە؟!. كەواتە لە راستیدا هەمواركردنی دەستوور خواستی لایەنێكی دیاریكراوی سیاسیی تایفییە! كە دەیەوێ خواستە راست و رەواكانی خۆپیشاندەران بەرەو هەموراكردنەوەو گۆڕینی دەستوور ئاراستە بكات لە جیاتی خواستی گۆڕین و لاچوونی ئەوان لە پڕۆسەی حوكمڕانی عێراق، هەروەك خۆپیشاندەران داوای دەكەن. جا ئەگەر بەشێنەیی ورد بینەوە لە خۆپیشاندان و بارودۆخی ئێستاو رابردووی عێراق، دەبینین كە ئەم بارودۆخەی ئەمڕۆی عێراق دووچاری بۆتەوە، درووستبووی شەو و ڕۆژێك نییە.. لە ئەنجامی گەندەڵی و بڕیارێكی هەڵەی حكوومەتی ئێستای عێراق نییە!، بەڵكو ئەم دۆخەی ئەمڕۆ عێراق تێكەوتووە، لە ئەنجامی گەندەڵی و تاكڕەو و سیاسەتی پەراوێزكاری لایەنە بەشداربووەكانی حكوومەت و هەڵەی 15 ساڵەی حكوومەتە یەك لەدوایەكەكانی عێراق بووە. لە راستیدا هەڵەی سەرەكی حكوومەتەكانی پێشووی عێراق لەوەدا بووە كە پەیڕەوی و پێگیری بە دەستوور نەكراوەو دەستور وەكو خۆی جێبەجێنەكراوە، حكوومەتە یەك لەدواییەكەكانی عێراق هەرگیز لەئاستی بەرپرسی دانەبوونە بەرامبەر ژیان و كەرامەت و ئاشتی و ئارامی وڵات و خەڵكی عێراق كە دەستوور زامنی كردووە. كەواتە لێرەدا كێشەو هەڵە لە دەستووردا نییە بەڵكو لە جێبەجێنەكردنی دەستوور بووە. دڵنیام ئەگەر دەستورێكی دیكەش بنووسرێتەوە یاخود هەموار بكرێت، بەڵام كە پێگیری پێنەكرا و جێبەجێ نەكرا، هەرگیز قەیرانی عێراق چارەسەر نابێت. كەواتە گۆڕین و هەمواركردنەوەی دەستوور، ئەجیندایەكی دیكەی سیاسییە كە دەخوازرێ لە عێراقدا بوروژێنرێ و خواستی راست و رەوای هاوڵاتیانی عێراق لە چاكسازی و خزمەتگوزەرانی و ئازادی، بەرەو ئاقارو تونێلێكی تاریك و بێ كۆتا ئاراستە بكرێ، كە كێشەو قەیران و گرفتی نوێی لێ دەكەوێتەوە، ئەمەش دەبێتە مایەو ئەگەرو هۆكارێك لەپێناو بوون و مانەوەی (ئەوان)و میلیشیاو چەكدارەكانییان لە گۆڕەپانی سیاسی و سەربازی و زاڵبوونیان لەنێو جومگەكانی حكوومەتی عێراقداو بەردەوامبوونی ئەجینداو هەژموونی تایفەگەری مەزهەبی لە عێراقدا.
