ئا: ل. كاروباری نێودەوڵەتی
لە میانی كۆنگرەیەكی رۆژنامەنووسیدا ، ئیمانوێل ماكرۆنی سەرۆكی فەرەنسا لە كۆشكی ئەلیزێ و وەك وەڵامێك بۆ بەردەوامبوونی ئێلەگ زەردەكان رایگەیاند كە لە داهاتوودا حكوومەتەكەی توندیی زیاتر بەرامبەر بە هەموو شێوازەكانی ئیسلامی سیاسی و تایەفەگەری دەنوێنێ چونكە ئەوان بوونەتە مایەی هەڕەشە بۆ سەر یەكێتی گەلی فەرەنسا . كۆنگرە رۆژنامەنووسیەكەی ماكرۆن دوای ئەنجامدانی كۆبوونەوەیەك ساز كرا بە مەبەستی دۆزینەوەی رێگەچارەیەك بۆ كێشە و داواكاریەكانی ئێلەگ زەردەكان . رێوشوێنی نوێ بە گوێرەی زانیایەكان ، لەو كۆبوونەوەیەی كە لە كۆشكی ئەلیزێ ئەنجام دراوە باس لە بابەتی عەلمانیەت كراوە و ئامادەبووان جەختیان لەوە كردۆتەوە كە یاسای 1905 كاریگەریی خۆی هەبووە و دەبێ فەرەنسا بەردەوام بێ لەسەر پیادەكردنی . لەو بارەوە ماكرۆن لە لە كۆنگرەكەدا وتی: كاتێك باسی عەلمانیەت دەكەین ، دەبێ لە وتەكانمانداجەخت لەسەر تایەفەگەریی بكەیەنەوە كە بە هەندێك ناوچەدا بڵاو بۆتەوە ، هاوكات پێویستە باس لە بوونی پرۆژەیەكی سیاسی بكەین كە بەناوی ئاینەوە دەخرێتەروو . لە راستیدا ئیسلامی سیاسی هەوڵ دەدات لە بەهاكانی كۆمار جیامان بكاتەوە . سەرۆكی فەرەنسا وتیشی كە حكوومەتەكەی هەموو ئەو قوتابخانە و رێكخراوانەی داخستوون كە یاسایی نەبوون ، هەروەها جەختی لەوەش كردەوە كە پێویستە چاودێری ئەو پارەوپولە بكرێ كە لە دەرەوە رەوانەی فەرەنسا دەكرێ . شایەنی باسە لە كۆی 67 ملیۆن كەسی كۆی ژمارەی دانیشتوانی فەرەنسا ،ژمارەی موسوڵمانانی نیشتەجێی ئەم وڵاتە لە 5 ملیۆن كەس زیاترە . ئێلەگ زەردەكان بێ هیوا بوون ئێلەگ زەردەكان كە بۆ ماوەی شەش مانگە هەموو شەممەیەك دەڕژێنە سەر شەقامەكان و ناڕەزایی دەردەبڕن ، رایانگەیاند كە سەرۆك ماكرۆن بەم كۆنگرە رۆژنامەنووسیە دووپاتی كردەوە كە ئەو ئاگاداری داواكاریەكانمانە بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا ئەو بەنیازە بەردەوام بێ لەسەر ئەو سیاسەتانەی كە حكوومەتەكەی پیادەیان دەكات ، بۆیە ئەوان دووپاتیان كردەوە كە بەردەوام دەبن لەسەر خۆپیشاندان و ناڕەزایی دەربڕین . ماكرۆن هەڵە دەكات دوای تەواوبوونی كۆنگرە رۆژنامەوانیەكەی ئیمانوێل ماكرۆن، سەرجەم دەنگە نارازیەكانی نێو پارت و باڵەكانی ئۆپۆزسیۆن ، لەوپەڕی راستەوە بۆ ئەو پەڕی چەپ هاتنە دەنگ و رایانگەیاند كە ئەوان بەرامبەر بەو پێداگیریەی ماكرۆن هەست بە بێ هیوایی دەكەن ، پێدەچێ ماكرۆن لە توانایدا نەبێ هیچ گۆڕانكاریەكی ئەوتۆ ئەنجام بدات و بەمە سەرۆك هەڵەیەكی گەورە دەكات ، چونكە لە هەڵبژاردنی داهاتووی ئەوروپا لەلایەن دەنگدەرانەوە سزا دەدرێ .









