ڕێگا نەدان بەسەردانی سەرپەرشتیاران بۆ ناو هۆڵی ئەزموونی تاچەند ڕۆڵیانی لە تاقیكردنەوەكاندا كەمكردۆتەوە

0
195

خەبات: ڕۆشنا عەلی:- لە سەرەتای دەسپێكی تاقیكردنەوەكانەوە وەزارەتی پەروەردە چەند ڕێنماییەكی تایبەتی بە مەبەستی سەرخستنی تاقیكردنەوەكان دەركرد و یەكێكیش لەوانە سەردانی نەكردنی بەرپرسان و سەرپەرشتیاران بوو بۆ ناو هۆڵەكانی تاقیكردنەوەكان ، بەجۆرێك تەنها سەردانی كارگێڕی ناوەندی تاقیكردنەوە بكەن، ئەم بڕیارەش ناڕازیبونی بەشێك لە سەرپەرشتیارانی لێكەوتەوەوبەشێكیان پێیان وایە لە ڕۆڵیان كەمكراوەتەوە ، پرسیارەكەش ئەوەیە ئایا نەچوونی سەرپەرشتیار بۆ ناو هۆڵەكان لە ڕۆڵیانی كەمكردۆتەوە؟  ئایا ئەركی سەرپەرشتیار لە ناو هۆڵ و دەرەوەی هۆڵە؟ ئەو كێشانە چین كە بەبێ‌ بوونی سەرپەرشتیار لەناو هۆڵی تاقیكردنەوە چارەسەر نابێت؟  چەند پرسێكی تر بابەتی ئەم بەدواداچوونەمان بوو:  

جیاوازی تاقیكردنەوەكان

دەربارەی جیاوازی تاقیكردنەوەكان بەبەراورد بە ساڵانی ڕابردوو لە ڕووی ڕۆڵی سەرپەرشتیارانەوە سەرپەرشتیارێك ئاماژە بەوە دەدات كە ئەو هیچ جیاوازییەك نابینێت ، ژیان  صاڵح سەرپەرشتیاری پسپۆڕی زمانی عەرەبی لە پەروەردەی سلێمانی بۆ خەبات وتی : وەك خۆم هیچ جیاوازییەك نابینم لەڕووی تەكنیكی هونەری تاقیكردنەوەكان و هەروەك ساڵانی ڕابردوو لیژنەكان دیاریكراون لە وەزارەت و لە پەروەردە گشتییەكان و ناو شارو قەزاكان ،هەر پەروەردەیەكیش هەستاوە بە دابەشكردنی قوتابیان بەسەر هۆڵەكانی تاقیكردنەوەكان وچەند بنكەیەكیش پێكهێنراوە وهەربنكەیەك كۆمەڵیك هۆڵ لەخۆ دەگرێت كە كارئاسانی زۆری بۆ سەرپەرشتیاران كردووە تەنها كێشەیەك كە لە تاقیكردنەوەكاندا هەبوو ئەویش كێشە لە حاسیبەكانی قوتابیان هەبوو كە هەندێكیان لە كاركەوتوون ، خاڵێكی تریش زیادكردنی بنكەیە بۆ زیاد كردنی هۆڵ و كەمكردنەوەی قەرەباڵغی ناو هۆڵەكان، پێشم وایە ڕۆڵی سەرپەرشتیاران ئەگەر لە ساڵانی پێشوو زیاتر نەبێت كەمتر نییە.  

دەرەوەی هۆڵ 

دەربارەی ئەوەی كە ئایا بۆچی سەرپەرشتیاران لە كەمبوونەوەی ڕۆڵیان نیگەرانن م . ئەحمەد محەمەد سەرپەرشتیاری پسپۆڕی وەرزش لە پەروەردەی كۆیە ئاماژەی بەوەدا كە ئەم بڕیارە ئەركی سەرشانی سەرپەرشتیارانی كەمكردۆتەوە نەك ڕۆڵیان ئەو بۆ خەبات وتی : ڕاستە زۆربەی سەرپەرشتیاران نیگەرانن لەو بابەتە و هەموو شتێك لایەنی ئەرێنی و نەرێنی هەیە ئەرێنیەكان وەك ئەركی سەرشانی سەرپەرشتیارانی كەمكردۆتەوە نەرێنیەكان وەك سەرپەرشتیار نازانێت لەناو هۆڵەكانی تاقیكردنەوە چی ڕوودەدات؟ پێشتر سەرپەرشتیار ڕاستەوخۆ چاودێری بەڕێوەبەری هۆڵ مامۆستایانی چاودێر و قوتابیانی دەكرد، ئێستا دەبێت لە یاریدەدەری بەڕێوەبەری هۆڵ بپرسێت لە ژوورەوە چ دەگوزەرێت،  ناتوانێت دڵنیابێت كە ئایا مامۆستایان مۆبایلیان بردۆتە ناو هۆڵی تاقیكردنەوەكان یان نا؟ ئایا قوتابیان بەیەكتر دەڵێنەوە یان گزی دەكەن؟ بۆیە نەخێر سەرپەرشتیار ناتوانێت لە دەرەوەی هۆڵ كارەكانی بەرێك و پێكی ئەنجام بدات. 

ئەركێكی جیاواز

دەربارەی ئەوەی كە ئایا چ كێشەیەك لە ناو هۆڵەكاندا ڕوودەدەن كە ئەركی سەرپەرشتیارە چارەسەری بكات و نەچوونە ناو هۆڵ ڕێگرە لە چارەسەركردنی ؟ مامۆستا شەكراو بارام سەعدی سەرپەرشتیاری كارگێڕی لە پەروەردەی دەوروبەری هەولێر بۆ خەبات وتی: سەرپەرشتیار لە هەموو كات و شوێنێك ڕۆڵی تایبەتی خۆی هەیە فاكتەرێكی گرنگە لەناو پرۆسەی خوێندن هەرچەندە ئەمساڵ وەك ساڵانی پێشوو لەناو هۆڵی تاقیكردنەوەكان نەبووین، بەڵام سەرپەشتیاران بە شێوەیەكی كە ڕۆڵی خۆیان بینیوە، ئەگەر نیگەرانیەك دروست بووبێت تەنها لە دڵسۆزی سەرپەرشتیارە بۆ كارەكەی كە دەیەوێت هیچ كەم و كوڕیەك نەبێت و پاڵپشتی بەڕێوەبەرەكان بن ،چونكە هەموو تەواو كەری یەكترین ، ئەوەندەی من ئاگاداربم كێشەیەكی وا دروست نەبووە شایانی باسكردن بێت هەرچەندە كات ماوە بۆ ئەوەی بتوانین بە شێوەیەكی پرۆڤیشناڵ هەڵسەنگاندنی بۆ بكەین ، نەچوونی سەرپەرشتیاران بۆ ناو هۆڵی تاقیكردنەوەكان وەك پابەند بوون بووە بە ڕێككارەكانی تەندروستی و خۆپارێزی، لەگەڵ ئەوەشدا سەرپەرشتیاران ڕۆڵی خۆیان هەبووە لە پڕۆسەی بەڕێوەبردنی تاقیكردنەوەكان.  

 جێبەجێنەكردن وەك خۆی 

دەربارەی ئەوەی كە ئایا بەبەراورد بە ساڵانی ڕابردوو و تاقیكردنەوەكانی وەرزی دووەم چ جیاوازییەك هەیەو كێشەكانی كامانەن؟  سەرپەرشتیارێك ئاماژە بەوە دەدات كە تاقیكردنەوەكان بە هۆی پەتای كۆرۆنا ئەمساڵ زۆر جیاوازترە لە ساڵان ،مامۆستا نەجمەدین حەسەن عەزیز سەرپەرشتیاری پەروەردەیی لە بەڕێوەبەرایەتی پەروەردەی سۆران بۆ خەبات وتی : سەبارەت بەڕۆڵی سەرپەرشتیاران بەروارد بەساڵانی ڕابردوو ئەمساڵ جیاوازە بەهۆی بڵاوبوونەوەی پەتای كۆرۆنا كەخودی جەنابی وەزیرو ستافی پەروەردەی گشتی و پەروەردەی قەزاكان و سەرپەرشتیاران ناتوانن سەردانی هۆڵەكانی ئەزموونی بكەن ، بۆیە سەرپەرشتیاران ئێستا تەنها پرسیارەكان لەلیژنەی پەروەردەی خۆیان وەردەگرن و بەسەر هۆڵەكان دابەش دەكەن و دواتر گەراندنەوەیان بۆلیژنەی ئەزموونی پەروەردەی خۆیان بۆیە ڕۆڵی تەواوی ناوهۆڵی ئەزموونی وەكو پێویست جێ بەجێ ناكرێ   گەرمەبەست لەبەر ڤایرۆسی ناوبراوبێ، دەتوانرا ئەوانیش ( سەرپەرشتیاران) بەتەواوی ڕێنمایی تەندروستی وەكو ستافی ناوهۆڵی ئەزموونی مەبەستم ( بەرێوەبەری هۆڵ ، یاریدەدەر،چاودێران ) سەردانی ناوهۆڵی ئەزموونیان بكردایە ، چونكە بەسەردانیكردنیان باری ناوهۆڵ دەزاندرێ لەهەموو ڕوویەكەوە  ئەداو شارەزای بەرێوەبەر لەڕەخساندنی كەش وهەوایەكی لەبار، شارەزایی یاریدەدەران ، دانانی چاودێرانی ناوهۆڵی ئەزموونی چۆنیەتی هەڵس و كەوتیان لەناوهۆڵ  هەموو ئەمانەی باسكران سەرپەرشتیاردەتوانێ تێبینی لەسەریان هەبێ كەسەردانی هۆڵ دەكات، بەڵام كەسەردان ناكا گوایە دەنگەدەنگ و كەش و هەوای ناوهۆڵی ئەزموونی دەشێوێ من لەگەڵ نیم. چونكە تێبینیەكانی لەسەرەوەباس كران وەكو پێویست جێ بەجێ ناكرێن،لەگەڵ ڕێزمان بۆهەندێ بەرێوەبەرو یاریدەدەران و چاودێرانی دڵسۆز، بۆیە سەردانیكردنی سەرپەرشتیاران بەتەوای ڕێنمایی تەندروستی بۆناوهۆڵی ئەزموونی زۆر پێویست بوو سەبارەت بەكێشەكان كەساڵانە دووبارەدەبنەوە كەم و زیادی هەیە لەدانانی مامۆستایانی چاودێر، نەبوونی فێنكەرەوەی پێویست ، لەگەڵ مولیدەی كارەبا بۆهۆڵی ئەزموونی لەكاتی بڕانی كارەبای نیشتیمانی بە تایبەتی لە گوندەكان ،هەروەها جهاز قگع الشبكە زۆربەیان كۆنن و لەكاركەوتوون ، بۆیە پێویستە بۆساڵی داهاتوو ئامێری نوێ دابین بكرێن.  

مامۆستای چاودێری ئافرەت كەمە لەوهۆڵانەی قوتابی كچی تێدایە ، بۆیە پێویستە چاودێری ئافرەت زیاد دابندرێ ، چونكە زۆرجار قوتابی كچ حاڵەتی(نەخۆشی ،لەهۆش خۆچوون….هتد) تووش دەبێ لەناوهۆڵدا ، زۆربەی بژمێری قوتابی كۆنن و كاریان پێ ناكرێ ،زۆرجار قوتابی داوای بژمێری تر دەكا ، چونكە لەكاركەوتوون ، هیوادارین بۆساڵانی داهاتوو بەپلان و سراتیجیەتی نوێ و چارەسەركردنی ئەو كێشانەی بەڕاپۆرت بەرزدەكرێنەوە  لەلایەن شارەزایانی پەروەردە خزمەتی نەوەی داهاتووی نیشتمانی خۆمان بكەین .

 دواخستنی تاقیكردنەوەكان  

لە ڕووی ڕۆڵی سەرپەرشتیارەوە مامۆستا نەزەر حەسەن سەرپەرشتیاری كارگێڕی لە پەروەردەی ناوەندی هەولێر بۆخەبات ئاماژەی بەوەدا كە دواخستنی تاقیكردنەوەكان و پەتای كۆرۆنا جیاوازی زۆری تاقیكردنەوەكانی ئەمساڵ بوو ئەو وتی : بێ گومان جیاوازی هەیە لە ڕوی تەندروستیەوە و جێبەجێكردنی ڕێنمایەكانی تەندروستی ئەركێكی زیاتری خستوەتە ئەستۆی سەرپەرشتیاران و بەڕێوەبەری هۆڵەكانی تاقیكردنەوە ، هەروەها دواخستنی تاقیكردنەوەكان بەهۆی پەتای كرۆناوە كاریگەری خۆی هەبوو لە ڕووی گەرمی كەش و هەواوە لەسەر كۆی گشتی پرۆسەی تاقیكردنەوە بە سەرپەرشتیارانیشەوە لە ڕووی نەچوونی سەرپەرشتیاران بۆناو هۆڵەكان هەڵە تێگەییشتنێك ڕویدابوو . بەڵام جەنابی وەزیری پەروەردە بەڕێز د . ئالان دەست بەجێ  خۆی هاتە سەر خەت و ڕونكردنەوەیەكی  نامەی دەنگی نارد بۆ بەڕێوەبەرایەتیەكانی سەرپەرشتیكردنی پارێزگاكان و هەموو سەرپەرشتیاران ، تێدا دەسەڵاتی تەواوی ناوهۆڵ و دەرەوەی هۆڵەكانی ئەزموونی و هەموو  كارێكی  پێویستی دا بە سەرپەرشتیاران بە هەماهەنگی لەگەڵ بەڕێوەبەرایەتی پەروەردەكانی قەزاكان واتە دەسەڵاتی زیاتری دا بە سەرپەرشتیاران . 

 دەربارەی ئەو كێشانەشی ساڵانە لە تاقیكردنەوەكاندا دووبارە دەبنەوە مامۆستا نەزەر وتی : ئەو كێشانە زیاتر پەیوەندی بە داراییەوە هەیە وەك نوژەنكردنەوەی هۆڵەكانی ئەزموونی و دروستكردنی چەند هۆڵێك لەو گەڕەكانەی كە ڕێژەی قوتابیان زۆرە و هۆڵەكان بەشیان ناكات وبە ناچاری قوتابیان لە مەمەڕەكانی قوتابخانەكان تاقیكردنەوە ئەنجام دەدەن . جگە لە كۆنی و نەبوونی كەرەستەكانی فێنككەرەوە و هەندێ كات كارەباش لە هۆڵەكان خۆی كێشەیە.  

   مامۆستا فایەق محەمەد سەرپەرشتیاری پسپۆڕی زمانی كوردی لە پەروەردەی دەشتی هەولێر لەبارەی سەردانی سەرپەرشتیاران ئاماژە بەوە دەدات كە دەبێت بەڕێوەبەری هۆڵیش دەسەڵاتی خۆی هەبێت ئەو لەمبارەیەوە وتی : بەڕای من نەچوونی سەرپەرشتیار بۆ ناو هۆڵەكان كەمكردنەوەی دەسەڵات نییە ،چونكە لە ساڵانی پێشتر واتە نزیكەی دە ساڵ پێش ئێستا كە سەرپەرشتیاران دەسەڵاتیان لە ئێستا زۆرتر بوو لە حەوت رۆژی تاقیكردنەوەكان تەنها جارێك و بۆ ماوەی چارەكە سەعاتێك دەمایەوەو دەسەڵاتی تەواویشی هەبوو، بەڵام ئەگەر ئێستا بەبەردەوامی سەرپەرشتیار لە ناو هۆلی تاقیكردنەوەكان نەبێت لەوانەیە نەزانێت لەناو هۆڵەكەدا چ دەگوزەرێت كەچی ئەمەش ئیجابیاتی خۆی هەیە كە دەسەڵاتی بەرێوەبەری هۆڵ دەگەڕێتەوەو دەتوانێت بە ئازادانە بەكاری بهێنێت،    چونكە بوونی سەرپەرشتیار بەبەردەوامی لە ناو هۆڵەكەدا لە دەسەڵاتی بەڕێوەبەری هۆڵ كەمدەكاتەوەو لە زۆربەی شتەكاندا پشت بە سەرپەرشتیار دەبەستێت كە ئەمەشیان زۆر تەندروست نییە.

بەڕێوەبەری هۆڵێكیش ئاماژە بەوەدەدات كە سەرپەرشتیار بێنە ناو هۆڵ یان نا هیچ جیاوازییەكی نییە و دەسەڵاتیان هیچ كەمی نەكردووە مامۆستا هەوار سەعید بەڕێوەبەری هۆڵی ئەزموونی  لەمبارەیەوە وتی:  هەندێك سەرپەرشتیار هەیە ڕێزی بەڕێوەبەر ئەگرن و تەداخولی ئیشەكانیان ناكەن ئەگەر سەرپەرشتیاریش سەردانی هۆڵە ئەزموونییەكان نەكەن هیچ كێشەیەك بۆبەڕێوەبەری هۆڵ دروست نابێت .

زیاتر

وەڵامێک بنووسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

بابه‌تی تر

كڵۆپ: وەرزی داهاتووی پرێمەرلیگ قورس دەبێت

خه‌بات: هاوار مورتكه‌یی:- یۆرگن كڵۆپ، راهێنەری یانەی لیڤەرپوول پێشبینی دەكات، وەرزی داهاتو…