ساسان دەرویش-هۆڵەندا‮:
‬ ساڵێك لەمەوبەر،‮ ‬میر تەحسین بەگ میری‮ ‬ئێزیدیانی‮ ‬كوردستان و جیهان رۆژی‮ ‬دووشەممە‮ ‬28ی‮ ‬كانوونی‮ ‬دووەمی‮ ‬2019‮ ‬لە نەخۆشخانەیەكی‮ ‬شاری‮ ‬هانۆڤەری‮ ‬ئەڵمانیا لە تەمەنی‮ ‬86ساڵیدا كۆچی‮ ‬دوایی‮ ‬كرد،‮ ‬ژمارەی‮ ‬كوردانی‮ ‬ئێزیدی‮ ‬لە جیهاندا زیاتر لە‮ ‬یەك ملیۆن كەس دەبن و لەو ژمارەیەش نزیكەی‮ ‬600‮ ‬هەزاریان لە‮ ‬باشووری‮ ‬كوردستان نیشتەجێن‮. ‬ لەسەر راسپاردەی‮ ‬سەرۆك بارزانی‮ ‬تەرمەكەی‮ ‬لە ئەڵمانیاوە گەڕێندرایەوە كوردستان و سەرلەبەیانی‮ ‬رۆژی‮ ‬دووشەممە‮ ‬4‮/‬2‮/‬2019‮ ‬بە ئامادەبوونی‮ ‬بەڕێز نێچیرڤان بارزانی‮ ‬سەرۆكی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان كە ئەوكات سەرۆكوەزیرانی‮ ‬كوردستان بوو،‮ ‬هەروەها ژمارەیەكی‮ ‬دیكە لە بەرپرسانی‮ ‬هەرێم و نوێنەرانی‮ ‬وڵاتانی‮ ‬بیانی‮ ‬و جڤاتی‮ ‬روحانی‮ ‬لە‮ ‬ڕێوڕەسمێكدا لە فڕۆكەخانەی‮ ‬نێودەوڵەتی‮ ‬هەولێر پێشوازیی‮ ‬لە تەرمی‮ ‬خوالێخۆشبێت میری‮ ‬كوردانی‮ ‬ئێزیدی‮ ‬لە كوردستان و جیهان كرا و هەر هەمان رۆژ بەرەو قەزای‮ ‬شێخان بەڕێكرا،‮ ‬لە‮ ‬5‮/‬2‮/‬2019‮ ‬لە‮ ‬ڕێوڕەسمێكی‮ ‬ئاپۆرای‮ ‬جەماوەری‮ ‬بە ئامادەبوونی‮ ‬سیداد بارزانی‮ ‬نوێنەری‮ ‬سەرۆك بارزانی‮ ‬لەسەر وەسیەتی‮ ‬خۆی‮ ‬میر تەحسین تەرمەكەی‮ ‬لەنێو باخچەی‮ ‬ماڵەكەی‮ ‬خۆیدا لە قەزای‮ ‬شێخان بەخاكسپێردرا و بۆ ماوەی‮ ‬حەوت رۆژیش پرسەی‮ ‬بۆ دانرا،‮ ‬وێڕای‮ ‬ئەوەی‮ ‬پێشتر لە رۆژانی‮ ‬28-29‮-‬30ی2019‮ ‬پرسەی‮ ‬بۆ داندرا لە شاری‮ ‬هانۆڤەری‮ ‬ئەڵمانیا بە ئامادەبوونی‮ ‬بەڕێز دڵشاد بارزانی‮ ‬نوێنەری‮ ‬حكوومەتی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان‮.‬ بۆ‮ ‬یەكەم ساڵیادی‮ ‬كۆچی‮ ‬دوایی‮ ‬و ناشتنی‮ ‬تەرمی‮ ‬میر تەحسین،‮ ‬دەمەوێت تیشك بخەمە سەر دیمانەیەكی‮ ‬میر لەگەڵ رۆژنامەنووسی‮ ‬سویدی‮ ‬توردڤالسترۆم كە لەپەرتووكی‮ ‬شاخەكان تاقە دۆستی‮ ‬ئێمەن كە لە ساڵی‮ ‬1974‮ ‬لەگەڵی‮ ‬ئەنجامداوە،‮ ‬لەنێو شۆڕشی‮ ‬مەزنی‮ ‬ئەیلوول،‮ ‬ناوەڕۆكی‮ ‬پەرتووكەكە بریتییە لە‮ ‬230‮ ‬لاپەڕە و بەشێوەیەكی‮ ‬گێڕانەوە و چەندین دیمانەی‮ ‬كورت لەگەڵ كەسایەتییەكانی‮ ‬ناو شۆڕشی‮ ‬ئەنجامداوە و لە بەشێكی‮ ‬ئەم وتانەی‮ ‬میر تەحسین هەیە لە چەند لاپەڕەیەكیدا بۆ زیاتر ئاشنابوون بە دڵسۆزی‮ ‬و پشتگیری‮ ‬بۆ شۆڕش لەم‮ ‬یادكردنەوەیدا خستمەڕوو‮.‬ نووسەری‮ ‬سویدی‮ ‬توردڤالسترۆم لە پەرتووكی‮ ‬شاخەكان تاقە دۆستی‮ ‬ئێمەن دەڵێت‮: ‬لە چوارچێوەی‮ ‬دیدار و گفتوگۆكانم لەنێو شۆڕش و سەنگەری‮ ‬پێشمەرگە دژ بە رژێمی‮ ‬عێراق و بە ئامانجگرتنی‮ ‬كورد لە مافەكانیان،‮ ‬چوومە لای‮ ‬تەحسین بەگ میری‮ ‬ئێزیدیان،‮ ‬من پێشتر قەت ناوی‮ ‬ئێزیدیانم نەبیستووە،‮ ‬كاتێك لێرە خەریكی‮ ‬نووسینی‮ ‬ئەم كتێبە بووم،‮ ‬لە فەرهەنگێكدا بەدوای‮ ‬وشەی‮ ‬ئێزیدیدا دەگەڕام نووسرابوو‮: ‬ئێزیدی‮ ‬كوردن لە عێراق لە سنووری‮ ‬مووسڵ،‮ ‬هێندێكیان لە كێوەكانی‮ ‬كوردستان،‮ ‬باكووری‮ ‬رۆژاوای‮ ‬مووسڵ و هێندێكیشیان لە شاخەكانی‮ ‬سنجاردا نیشتەجێن،‮ ‬ئایینەكەیان تێكەڵاوێكە لە مەسیحییەت،‮ ‬جولەكە و موسڵمان و هێندێك ئایینی‮ ‬كۆنی‮ ‬ناوچەكە‮. ‬ ئەو رۆژنامەنووسە دەشڵێت‮: ‬میر تەحسین دوای‮ ‬ئەوە پێوەندیی‮ ‬بە شۆڕشەوە كرد لە چۆمان ژیا و من لەو شوێنەی‮ ‬كە بەشێوەی‮ ‬كاتی‮ ‬بۆی‮ ‬سازكرا بوو بینیم،‮ ‬زۆر نەجیب بوو ئینگلیزیەكی‮ ‬جوان قسەی‮ ‬دەكرد‮. ‬ میر لە دیمانەكەیدا بەو رۆژنامەنووسەی‮ ‬گوتووە كە میر كۆمەڵێك ئەركی‮ ‬لەسەر شانە وەك ئەوەی‮ ‬چاودێریی‮ ‬جێبەجێكردنی‮ ‬یاسا ئایینییەكانی‮ ‬خۆیان دەكات،‮ ‬ئەگەر كەسێك سنووری‮ ‬یاساكانی‮ ‬بەزاند ئەركی‮ ‬میرە حوكمی‮ ‬بەسەردا بدات،‮ ‬بۆ نموونە پێوەندیی‮ ‬زایەندی‮ ‬لە ژیاندا،‮ ‬یان كەسێك حاشا لە بوونی‮ ‬خوا بكات،‮ ‬شتی‮ ‬لەم چەشنە بەلادانی‮ ‬گەورە دێنە ژمارە‮.‬ رۆژنامەنووسە سویدییەكە دەشڵێ‮: ‬ئێزیدی‮ ‬چەند هۆزی‮ ‬جیاوازن و ژیانێكی‮ ‬ساكار دەبەنە سەر،‮ ‬پێشتر بە زۆری‮ ‬كۆچەر بوون،‮ ‬بەڵام ئێستە نیشتەجێن و لە شار و گونداندا دەژین،‮ ‬بە گوتەی‮ ‬ئەو رۆژنامەنووسە میری‮ ‬ئێزیدییەكان كاتی‮ ‬خۆی‮ ‬پێی‮ ‬گوتووە،‮ ‬ئەو بڕوای‮ ‬بە بناغەكانی‮ ‬ئەم شۆڕش هەیە،‮ ‬بەڵام ئەمە هیچ پێوەندیی‮ ‬بە ئایینەوە نییە و هەموو ئێزیدییەكانیش كوردن‮.‬ میرتەحسین پەیوەندیەكی‮ ‬بەهێزی‮ ‬لەگەڵ بارزانیی‮ ‬نەمر و خانەوادەكەی‮ ‬هەبوو،‮ ‬بە تایبەتی‮ ‬سەرۆك بارزانی‮ ‬و كاك ئیدریسی‮ ‬جوانەمەرگ،‮ ‬پاڵپشتی‮ ‬خۆی‮ ‬بۆ حكوومەتی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان دەردەبڕی‮ ‬و بە بەشێكی‮ ‬گرنگی‮ ‬دەزانی‮.‬ ‮ ‬میر تەحسین كوڕی‮ ‬سەعید بەگ كوڕی‮ ‬عەلی‮ ‬بەگ كوڕی‮ ‬حوسێن بەگ،‮ ‬لە رۆژی‮ ‬15ی‮ ‬ئابی‮ ‬ساڵی‮ ‬1933‮ ‬لە ناوچەی‮ ‬باعەدرێی‮ ‬سەر بە قەزای‮ ‬شێخان لە سنووری‮ ‬پارێزگای‮ ‬دهۆك لە دایكبوو‮. ‬لە ساڵی‮ ‬1944‮ ‬كاتێك میر تەحسین بەگ تەمەنی‮ ‬نزیكەی‮ ‬11‮ ‬ساڵان بوو،‮ ‬بەهۆی‮ ‬كۆچی‮ ‬دوایی‮ ‬باوكییەوە،‮ ‬لەسەر وەسیەتی‮ ‬مایان خاتوونی‮ ‬دایكی‮ ‬میر تەحسین بۆ پۆستی‮ ‬میری‮ ‬كوردانی‮ ‬ئێزیدی‮ ‬بەربژێركرا لە هەرێمی‮ ‬كوردستان و عێراق و جیهان‮.‬ پشتیوانی‮ ‬لە شۆڕشی‮ ‬ئەیلوولی‮ ‬كردووە و لە‮ ‬1959ـش بە هۆی‮ ‬جوڵانەوەی‮ ‬عەبدولوەهاب شەواف لە مووسڵ دەستگیركراوە و رەوانەی‮ ‬عەمارە و دیوانییە لە باشووری‮ ‬عێراق كراوە و دواتر خراوەتە ژێر ئیقامەی‮ ‬جەبرییەوە لە بەغدا،‮ ‬تا ئەو كاتەی‮ ‬مستەفا بارزانی،‮ ‬رابەری‮ ‬شۆڕشی‮ ‬رزگاریخوازیی‮ ‬ئەیلوول بڕیارەكەی‮ ‬بە حكوومەتی‮ ‬ئەوكاتی‮ ‬عێراق هەڵوەشاندووەتەوە‮. ‬لە ساڵی‮ ‬1970‮ ‬پەیوەندی‮ ‬بە شۆڕشی‮ ‬ئەیلوولەوە كردووە،‮ ‬لە ساڵی‮ ‬1975‮ ‬بەرەو بەریتانیا رۆیشتووە و بۆ‮ ‬7‮ ‬ساڵ لە لەندن ماوەتەوە‮. ‬

وەڵامێک بنووسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

بابه‌تی تر

با هەموومان پاڵپشتی‮ ‬پلان و بەرنامەی‮ ‬چاكسازی‮ ‬حكوومەتی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان بین

زیرەك‮ ‬ڕواندزی لە هەر وڵاتێكدا كارێزمایەك هەیە بۆ ئەوەی‮ ‬خزمەت بە گەل و نیشتمان بكات،‮ ‬…