خەبات‮: ‬سلێمانی
كڕیارێكی‮ ‬كەمامەی‮ ‬دەستكردەی‮ ‬وەستا جەبار،‮ ‬ئاوات جەلال دەڵێت‮: ‬ئەو كەمامانەی‮ ‬تر تەنكن و ئەگەر بیانشۆیت تێكدەچن،‮ ‬بەڵام ئەمە ئەگەر بیشۆیت تێكناچێت‮. ‬لاستیتێكی‮ ‬تۆكمەی‮ ‬پێوەیە،‮ ‬گوێچكە ئازار نایەت،‮ ‬بۆیە ئەمەم هەڵبژارد،‮ ‬ئەوانەی‮ ‬تر دەستناكەوێت،‮ ‬چەندین دەستیش دەكات،‮ ‬بەڵام لێرە ئێمە لەبەرچاوی‮ ‬خۆماندا دروست دەكات،‮ ‬زیاتر متمانەمان پێیەتی‮.‬
پێویستی‮ ‬باوكی‮ ‬داهێنانەكانە،‮ ‬دەكرێت زۆر جار ئەم دەستەواژەیە بەهەند وەربگیرێت،‮ ‬لەكاتێكدا پێویستی‮ ‬تەنگ بە مرۆڤەكان هەڵدەچنێت،‮ ‬ئیتر مرۆڤ دەبێتە كاراكتەرێك بەردەوام بیر دەكاتەوە بۆ بەدەستهێنانی‮ ‬خواستەكانی‮.‬
لەگەڵ بڵاو بوونەوەی‮ ‬ڤایرۆسی‮ ‬كۆڤید‮-‬19‮ ‬لە ئێران كە نزیكترین وڵاتە لە عێراقەوە و چەندین دەروازە و خاڵی‮ ‬سنووری‮ ‬تێكەڵیان هەیە،‮ ‬هاووڵاتیان لە عێراق و بەتایبەت لەشارەكانی‮ ‬هەرێم كەوتنە خۆیان بۆ رێگاكانی‮ ‬خۆپارێزی‮ ‬لەو ڤایرۆسە‮. ‬یەكێك لە رێگاكان بەپێی‮ ‬گوتەی‮ ‬پسپۆرانی‮ ‬پزیشكی،‮ ‬بەكارهێنانی‮ ‬ماسكی‮ ‬تایبەت بە ڤایرۆسە‮.‬
لەهەندێك ناوچە بەكارهێنانی‮ ‬كەمامە خواستێكی‮ ‬زۆری‮ ‬بۆ دروست بووە،‮ ‬ئەمەش وای‮ ‬كردووە كە رێژەی‮ ‬خواست لەچاو خستنەڕوودا زیاد بكات،‮ ‬مامەڵەی‮ ‬عەرز و تەڵەب‮ ‬نرخەكەی‮ ‬لەهەندێك ناوچەی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان بەرزبوونەوەی‮ ‬بەخۆیەوە بینی‮ ‬و قەیرانی‮ ‬كەمی‮ ‬كەمامە دروست بوو‮.‬
هاووڵاتییەكی‮ ‬پیشەگەر لەسلێمانی‮ ‬دوای‮ ‬ئەوەی‮ ‬كە دەچێتە بازار بۆ بەدەستخستنی‮ ‬دەمامك و كەمامە،‮ ‬لەبەر كەمییەكەی‮ ‬دەستی‮ ‬ناكەوێت،‮ ‬ئەمەش وای‮ ‬لێدەكات كە خۆی‮ ‬بیر بكاتەوە لە دروست كردنی‮ ‬كەمامەیەك بۆخۆپارێزی،‮ ‬بۆ ئەو مەبەستە دەچێتەوە نێو شوێنی‮ ‬كارەكەی‮ ‬لە بازاڕ‮ ‬و بڕیار دەدات كە دەبێت كەمامەیەك دروست بكات‮.‬
پاش مشتومڕ‮ ‬لەگەڵ هاوەڵەكانیدا لە بازاڕ‮ ‬و لە نزیك شوێنی‮ ‬كارەكەی،‮ ‬دیزاینێكی‮ ‬نوێ بە بەرهەمی‮ ‬خۆماڵی‮ ‬بۆ دروستكردنی‮ ‬كەمامە ئامادە دەكەن و دەست دەكەن بە جێبەجێ كردنی‮ ‬پلانی‮ ‬دروست كردنەكەی‮.‬
جەبار حەسەن ناسراو بە وەستا جەبار تەمەن‮ ‬ 35 ساڵ كە لە بازاڕی‮ ‬مسگەران سەرقاڵی‮ ‬دروستكردنی‮ ‬خێمە و چادری‮ ‬سەربازییە،‮ ‬لەرێی‮ ‬مەكینەی‮ ‬بەرگردووییەكەیەوە رۆژانە بژێوی‮ ‬ژیانی‮ ‬خۆی‮ ‬دابین دەكات،وەستا جەبار تا شەشی‮ ‬سەرەتایی‮ ‬خوێندووە بەڵام لەلایەن هاوپیشەكانیەوە بە وەستا بلیمەتەكە ناسراوە،‮ ‬ئەو كە پێویستی‮ ‬وای‮ ‬لێكردووە بیر لە دروست كردنی‮ ‬ماسكێكی‮ ‬خۆماڵی‮ ‬بكاتەوە بەدەم دروست كردنی‮ ‬كەمامەی‮ ‬خۆماڵییەوە بەو چەشنە باس لە سەرەتای‮ ‬بیرۆكەكە دەكات و دەڵێت‮: ‬رۆژێك هاتمە بازاڕ‮ ‬بۆ ئەوەی‮ ‬كەمامە بكڕم بۆ خۆم و خێزانەكەم،‮ ‬دوو منداڵم هەیە،‮ ‬هەرچەندێكم كرد بەهۆی‮ ‬قەیرانی‮ ‬كەمی‮ ‬كەمامەوە نەمتوانی‮ ‬بەدەستی‮ ‬بخەم،‮ ‬بۆیە بە نائومێدی‮ ‬گەڕامەوە بۆ دووكان،‮ ‬لێرە بڕیارم دا كە خۆم دروستی‮ ‬بكەم بەو كەلوپەلانەی‮ ‬لەبەردەستم دان،‮ ‬كەوتینە گفتوگۆ لەگەڵ هاوڵانی‮ ‬تری‮ ‬گوزەرەكەمانبازاڕەكە‮ ‬بڕیارمان دا دیزاینێكی‮ ‬بۆ بكەین،‮ ‬بە شێوەیەك تەندروست بێت‮.‬
كەمامەكە چۆن و لە چی‮ ‬درووست دەكرێت‮..‬؟
وەستا جەبار ئاماژە بەوە دەكات كە ئەو بۆ دروستكردنی‮ ‬كەمامەكە چەند ماددەیەكی‮ ‬پێویستە لەوانە قوماشی‮ ‬تایبەت بە فلتەری‮ ‬كارگەكان،‮ ‬دەبەی‮ ‬ئاو،‮ ‬لۆكەی‮ ‬خۆماڵی،‮ ‬خوێی‮ ‬دەریایی‮‬زبر‮ ‬هاڕاوەی‮ ‬خەڵوز‮.‬
دوای‮ ‬ئەوەی‮ ‬كە بەپێی‮ ‬پێوەری‮ ‬جیاجیا قوماشی‮ ‬فلتەری‮ ‬كارگەكان دەبڕێت،‮ ‬پاشان سەری‮ ‬دەبەی‮ ‬ئاوەكە دەبڕێت و لەسەر قوماشەكە جێگیر دەكات و پارچەیەك قوماشی‮ ‬تر دەداتەوە بەسەریداو پێیەوە دەدورێت بۆ ئەوەی‮ ‬جێگیر بێت،‮ ‬لەو نێوەندەدات هاڕاوەی‮ ‬خەڵوز و خوێی‮ ‬دەریاییەكە تێكەڵ بە لۆكە خۆماڵییەكە دەكات،‮ ‬دەیكاتە سەری‮ ‬دەبەی‮ ‬ئاوەكەوە،‮ ‬كە شوێنی‮ ‬هەوا گۆڕكێی‮ ‬بۆ دروست دەكات‮. ‬سەری‮ ‬دەبەی‮ ‬ئاوەكە لەو شوێنەی‮ ‬كە دەكرێتەوە بە دەرزیەك كون كون دەكات بۆ هەواگۆڕكی‮. ‬هەواكە لەو كونانەوە بە فلتەری‮ ‬لۆكە و خوێ و هاڕاوەی‮ ‬خەڵوزەكەدا تێپەڕ‮ ‬دەبن و دواتر بەر قوماشی‮ ‬فلتەری‮ ‬كارگەكان دەكەون پاشان هەوای‮ ‬فلتەر كراو دەچێتە سیستەمی‮ ‬هەناسەدانی‮ ‬بەكارهێنەرەكەیەوە‮.‬
رۆژانە‮ ‬ 100 دانە زیاتر دروست دەكەم بەپێی‮ ‬خواستی‮ ‬كەسەكان
‮ ‬دوای‮ ‬ئەوەی‮ ‬لەتۆڕە كۆمەڵایەتییەكان وێنەی‮ ‬بڵاو بۆتەوە،‮ ‬خواستێكی‮ ‬زۆر لەسەر كەمامە خۆماڵییەكەی‮ ‬وەستا جەبار دروست بووە،‮ ‬وەك لەزاری‮ ‬خۆیەوە باسی‮ ‬لێوە دەكات،‮ ‬چەندین كەس داوایان كردووە بە‮ ‬100 دانە بۆیان دروست بكات،‮ ‬چونكە ئەو كەمامەكە توانەی‮ ‬شوشتن و بەكارهێنانێكی‮ ‬زۆرتری‮ ‬هەیە‮. ‬
وەستا جەبار بەدەم كاركردنەوە وەڵامی‮ ‬كڕیاران دەداتەوە،‮ ‬بۆ ئەوەی‮ ‬كەمامەیەكیان بداتێ‮. ‬نرخەكەی‮ ‬دەگۆڕێت بەپێی‮ ‬تایبەتمەندیەكانی‮ ‬ئەگەر كەمامەكە تێكەڵەی‮ ‬خەڵوز و خوێكەی‮ ‬تێدا نەبێت ئەوا بە دوو هەزار دەیدات،‮ ‬بەڵام ئەگەر تێكەڵەی‮ ‬خەڵوز و خوێیەكەی‮ ‬تێدا بێت ئەوا بە‮ ‬ 3 هەزار دەیفرۆشێت‮.‬
وەستا جەبار باس لەوە دەكات ئەگەر بێت و خواستی‮ ‬زۆر لەسەر بەرهەمەكەی‮ ‬هەبێت،‮ ‬ئەوا ئامادەیە پەرەی‮ ‬پێ بدات و ماركەیەكی‮ ‬خۆی‮ ‬هەبێت بەناوی” تەندروستیەكی‮ ‬باش” بە ئینگلیزیەكەی‮ ‬Good Health كە تەنیا ئامانجی‮ ‬ئەوەیە خەڵك بەدوور بن لە نەخۆشی‮ ‬و بەتایبەت ڤایرۆسی‮ ‬كۆرۆنا و دەڵێت،‮ ‬”رێكخراوێك تەلەفۆنی‮ ‬بۆ كردووم كە داوای‮ ‬كردووە‮ ‬ 100 دانەی‮ ‬بۆ دروست بكەم،‮ ‬بەس بە شێوەی‮ ‬سادە بەبێ سەری‮ ‬دەبەو خەڵووزو خوێیەكە،‮ ‬چونكە لەبازاردا جۆرەكەی‮ ‬تر دەستناكەوێت لە جۆری‮ ‬N95، ئەم‮ ‬5 نموونەیەم بۆ دروست كردووە تاكو سەیری‮ ‬بكەن و بڕیاری‮ ‬لەسەر بدەن‮.‬
وەستا جەبار كە لایەن هاوپیشەكانی‮ ‬هاوسێیەوە پشتگیرییەكی‮ ‬زۆر دەكرێت،‮ ‬باس لەوە دەكات لەساڵانی‮ ‬1990 دا ئەو كاتەی‮ ‬دەنگۆ هەبوو رژێمی‮ ‬بەعسی‮ ‬رووخاو كیمیایی‮ ‬بەسەر شاری‮ ‬سلێمانیدا دەڕێژێت،‮ ‬خەڵك بۆخۆی‮ ‬لە چەندین ماددە كەمامەی‮ ‬دروست كردووە بۆ خۆپارێزی‮ ‬لە ئەگەری‮ ‬بەكارهێنانی‮ ‬چەكی‮ ‬كیمیایی،‮ ‬چونكە ئەوكات تواناكان هێندە زۆر نەبوون بۆ كۆنتڕۆڵ كردنی‮ ‬دۆخەكە،‮ ‬بەتایبەت دوای‮ ‬بەكارهێنانی‮ ‬چەكی‮ ‬كیمیایی‮ ‬لە شاری‮ ‬هەڵەبجە لەلایەن رژێمی‮ ‬بەعسەوە لە ساڵی‮ ‬1988 دا و دەڵێت‮: ‬ئەوكاتە منداڵ بووم بیرمە خەڵك خۆی‮ ‬كەمامەی‮ ‬دروست دەكرد،‮ ‬لە خەڵوز بۆ خۆپارێزی،‮ ‬ئێستاش دەتوانین هەمان شت بكەینەوە تاوەكو خۆمان بپارێزین لەو بەڵایەی‮ ‬ئەگەری‮ ‬هەیە روومان تێبكات”.
ئاوات فوئاد،‮ ‬37 ‮ ‬ساڵ كە پیشەی‮ ‬زێڕینگەرو‮ ‬یەكێكە لە كڕیارەكانی‮ ‬كەمامە خۆماڵییەكەی‮ ‬وەستا جەبارە،‮ ‬ئاماژە بەوە دەكات ئەو خاوەنی‮ ‬دوو منداڵی‮ ‬وردە،‮ ‬خۆی‮ ‬رۆژانە لە دووكانەكەی‮ ‬سەرقاڵی‮ ‬كاسبی‮ ‬كردن و دابین كردنی‮ ‬بژێوی‮ ‬ژیانێتی،‮ ‬بەهۆی‮ ‬كەمی‮ ‬كەمامەوە هاتووەتە لای‮ ‬وەستا جەبار،‮ ‬تاكو خۆپی‮ ‬بپارێزێت لە ڤایرۆسی‮ ‬كۆرۆنا،‮ ‬تاكو لەو‮ ‬ڕێیەوە منداڵەكانی‮ ‬بەدوور بن لە هەر زیانێك و هەر نەخۆشیەك‮.‬
ئەو بەدەم گلەییكردن لە كەمبوونەوەی‮ ‬بازاڕی‮ ‬فرۆشتنی‮ ‬ئاڵتون،‮ ‬ئاماژەی‮ ‬بەوە دەدات كە دوای‮ ‬سەرهەڵدانی‮ ‬قەیرانەكە هیچ جۆرە ئاڵتونێك لە ئێرانەوە ناهێنن تەنیا لە وڵاتانی‮ ‬كەنداوەوە دەیهێنن،‮ ‬بەڵام بازاڕیان كزبووە‮. ‬بۆیە كەمتر لەگەڵ خەڵكدا مامەڵە دەكەن،‮ ‬بەڵام هەرچۆنێك بێت هەوڵ دەدات كە خۆی‮ ‬بپارێزێت لە تووش بوون بە ڤایرۆسەكە بۆیە كەمامە خۆماڵیەكەی‮ ‬بە باش زانیوە،‮ ‬تاكو بیكڕێت و دەڵێت‮: ‬ئەو كەمامانەی‮ ‬تر تەنكن و ئەگەر بیانشۆیت تێكدەچن،‮ ‬بەڵام ئەمە ئەگەر بیشۆیت تێكناچێت‮. ‬لاستیتێكی‮ ‬تۆكمەی‮ ‬پێوەیە،‮ ‬گوێچكە ئازار نایەت،‮ ‬بۆیە ئەمەم هەڵبژارد،‮ ‬ئەوانەی‮ ‬تر دەستناكەوێت،‮ ‬چەندین دەستیش دەكات،‮ ‬بەڵام لێرە ئێمە لەبەرچاوی‮ ‬خۆماندا دروست دەكات،‮ ‬زیاتر متمانەمان پێیەتی‮.‬

وەڵامێک بنووسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

بابه‌تی تر

شاخەوان عەبدوڵڵا‮: ‬پارتی‮ ‬بە پەرۆشە بۆ چارەسەری‮ ‬دۆخی‮ ‬كەركووك

ئا‮- ‬خەبات‮:‬‮ ‬ئەندامی‮ ‬لێژنەی‮ ‬ئاساییكردنەوەی‮ ‬كەركووك،‮ ‬شاخەوان عەبدوڵڵا باس لەو م…