سەگڤان هالو
دامەزراندنی‮ ‬دەوڵەتی‮ ‬عێڕاق لە سەرەتای‮ ‬بیستەكانەوە بە‮ ‬ڕەزامەندی‮ ‬گەلانی‮ ‬عێڕاق نەبووە،‮ ‬بەڵكو كوڵونیالزمی‮ ‬ئینگلیز لەو ئان و ساتەدا لەگەڵ هاوپەیمانەكانی‮ ‬دوای‮ ‬سەركەوتنیان بەسەر دەوڵەتانی‮ ‬میحوەر بۆ پاراستنی‮ ‬بەرژەوەندییەكانی‮ ‬خۆیان كە پشكی‮ ‬شێری‮ ‬كێكەكە بەر خودی‮ ‬ئینگلیز كەوت،‮ ‬دەوڵەتی‮ ‬عێڕاق و چەند دەوڵەتێكی‮ ‬دیكەیان لە‮ ‬ڕوژهەڵاتی‮ ‬ناوەڕاست دامەزراند‮ ‬و هەتاكو ئەمڕۆشی‮ ‬لە گەڵدا بێت بەریتانیا و هاوپەرمانەكانی‮ ‬سودمەندن لە خێر و بێری‮ ‬ئەم دەڤەرەی‮ ‬دەوڵەمەند بە نەوت و كانزاكان،‮ ‬واتە بەریتانیا و هاوبەشەكانی‮ ‬دەوڵەتی‮ ‬دیكتاتۆری‮ ‬شمولییان دامەزراند و سەپاندیان بە سەر گەلانی‮ ‬ناوچەكە بە گشی‮ ‬لە دەرەوەی‮ ‬ئیڕادەی‮ ‬سیاسی‮ ‬گەلان لەم ناوچەیەدا‮. ‬بۆیە هەر لەو كاتەوە تاكو ئێستا هەرچی‮ ‬ڕژێمی‮ ‬سیاسی‮ ‬لە عێڕاقدا جڵەوی‮ ‬دەستەڵاتی‮ ‬گرتبێتە دەست تەتها پەیڕەوی‮ ‬لە سیاسەتی‮ ‬زەبر و زەنگ كردووە و دژی‮ ‬گەلانی‮ ‬خۆیان هەڵسوكەوت كردووە‮ ‬لە پێناو بەرژەوەندیی‮ ‬دەرەكیدا و بە ئامانجی‮ ‬مانەوەی‮ ‬خۆیان لە دەستەڵاتدا‮. ‬بەریتانییەكان‮ ‬بۆ ماوەی‮ ‬83 ساڵ كەمینەیێكی‮ ‬سوننەیان سەپاند بە سەر ئەم وڵاتەدا،‮ ‬دیكتاتور دوای‮ ‬دیكتاتور حوكمڕانی‮ ‬عێڕاق بووە،‮ ‬ڕژێمە دیكتاتۆرەكانیش بێجگە لە خوێن‮ ‬ڕشتن و كاولكاری‮ ‬و هینانی‮ ‬نەهامەتی‮ ‬بۆ گەلەكانیان هیچی‮ ‬تریان‮ ‬لێ بەرهەم نەهات و هەروەها دوای‮ ‬ساڵی‮ ‬2003ش لایەنە سیاسییەكانی‮ ‬شیعە،‮ ‬واتە دوای‮ ‬ڕووخانی‮ ‬دەستەڵاتی‮ ‬83 ساڵەی‮ ‬كەمینەی‮ ‬سوننە،‮ ‬جڵەوی‮ ‬دەستەڵات كەوتە دەست زۆرینەی‮ ‬شیعە‮ ‬كە بە داخەوە ئەمانەش هەمان سیاسەتی‮ ‬پێش خۆیان پەیڕەو كرد لە جیاتی‮ ‬ئەوەی‮ ‬پەند لە سیاسەتی‮ ‬هەڵەی‮ ‬ڕابردوو وەربگرن،‮ ‬ڕێچكەی‮ ‬توڵەسەندنەوەیان گرتەبەر و پێكهاتەكانی‮ ‬عێڕاقیان بە ئامانج گرت و سوننەش پەراوێز خرا،‮ ‬كەواتە كێشەی‮ ‬ئەمڕوی‮ ‬عێراق كێشەیێكە سەد ساڵە بەردەوامە و خەڵكی‮ ‬ئەم وڵاتە كێشە سەرەكییەكەی‮ ‬بریتییە لە گۆڕینی‮ ‬دەوڵەت و ئەم شێوازە دەوڵەتەی‮ ‬ئێستا بە گشتی‮ ‬ڕەت دەكەنەوە،‮ ‬نەك تاكە كەسێك‮ ‬یان لایەنێكی‮ ‬سیاسی‮ ‬كە نزیكەی‮ ‬سەدەیێكە بەردەوامە‮. ‬ئەمڕۆ گەلانی‮ ‬عێڕاق كە داوای‮ ‬هەڵوەشاندنەوەی‮ ‬دەوڵەت دەكەن،‮ ‬باش لەوە تێگەیشتوون كە دوای‮ ‬ئەم هەموو ساڵە‮ ‬ڕژێمە‮ ‬یەك لە دوا‮ ‬یەكەكان نەك هەر نەیانتوانیوە بچووكترین خزمەت بە عێڕاقییەكان بكەن بەڵكو لە هەموو‮ ‬ڕوویەكەوە عێڕاقیان بەرەو وێرانی‮ ‬و كاوڵكاری‮ ‬ئاراستە كردووە بۆ بەرژەوەندیی‮ ‬دەرەكی‮ ‬بە دەستەڵاتی‮ ‬سوننە و شیعەوە،‮ ‬دەرەنجامی‮ ‬دیكتاتۆریەت و شمولییەتیش هەر ئەمە دەبێت كە ئەمڕو بە چاوی‮ ‬خۆمان دەبینین و‮ ‬ڕەوشەكە گەیشتووەتە ئاستێكی‮ ‬زۆر بەرزی‮ ‬بێزاریی‮ ‬خەڵك كە ئامادەیە لە سەر شەڤامەكان گیان ببەخشێت بۆ‮ ‬ڕووخاندنی‮ ‬دەوڵەتێكی‮ ‬دەستكردی‮ ‬وەك دەوڵەتی‮ ‬عێڕاق‮. ‬سەبارەت بە هەرێمی‮ ‬كوردستانیش وەكو بەشێك لەم وڵاتە خۆشبەختانە ئەمنییەت و ئارامی‮ ‬واتە سەقامگیڕی‮ ‬سیاسی‮ ‬و ئاشتی‮ ‬كومەڵایەتی‮ ‬تێدا بەرقەرارە كە بە هیچ شێوەیێك نابێ بەراورد بكرێت لە گەڵ بەغدا،‮ ‬ئەمەش دەگەڕێتەوە بو سیاسەتی‮ ‬حەكیمانەی‮ ‬باررانی‮ ‬بۆ‮ ‬ڕاگرتنی‮ ‬باڵانس لەسەر ئاستی‮ ‬نێوخۆیی‮ ‬و دەرەكی‮ ‬و هەوڵ و ماندووبوونی‮ ‬دەزگا ئەمنییەكان و پێشمەرگە قارەمانەكانی‮ ‬كوردستان هیچ كات نابێ بە‮ ‬نادیدە بگیرێت و هەمیشە دەبێ شانازی‮ ‬پێوە بكەین‮. ‬لێرەوە دەگەینە ئەم ئەنجامە كە عێڕاق لە قەیرانێكی‮ ‬زۆر قوڵدایە و سەرچاوەی‮ ‬خودی‮ ‬قەیرانەكە بوونی‮ ‬دەوڵەتێكی‮ ‬فاشیلی‮ ‬شكەستخواردوو كە خاوەن ئیڕادەی‮ ‬سیاسی‮ ‬سەربەخۆ نەبووە‮ ‬و بە خواستی‮ ‬گەلانی‮ ‬عێڕاقیش دانەمەزراوە بەڵكو دروستكراوی‮ ‬دەرەكییە و هەر بۆیەش ئەم عێڕاقە دەوڵەمەندە بە سامانی‮ ‬ژێرزەوی‮ ‬و سەرزەوی‮ ‬لە هیچ قۆناغێكدا نە كەوتۆتە خزمەت گەلانی‮ ‬عێڕاق و عێڕاقێان لە هەموو‮ ‬ڕویێكەوە وێران كرد‮. ‬لە كۆتاییدا ئەم وتەیەشم بە بیر هاتەوە كە دەڵێ‮: (‬چ دەچێنی‮ ‬ئەویش دەدورییەوە‮).‬

وەڵامێک بنووسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

بابه‌تی تر

با هەموومان پاڵپشتی‮ ‬پلان و بەرنامەی‮ ‬چاكسازی‮ ‬حكوومەتی‮ ‬هەرێمی‮ ‬كوردستان بین

زیرەك‮ ‬ڕواندزی لە هەر وڵاتێكدا كارێزمایەك هەیە بۆ ئەوەی‮ ‬خزمەت بە گەل و نیشتمان بكات،‮ ‬…