دوای سێ كاتژمێر لە تاقیكردنەوەكان، قوتابی دەتوانێت وەڵامە ڕاست و هەڵەكانی خۆی ببینێت

0
142

خەبات: ڕۆشنا عەلی:- دوێنێ‌ 11/7/2020 یەكەم تاقیكردنەوەی پۆلی 12  ئامادەیی بە هەرسێ‌ بەشی زانستی و وێژەیی و خوێندنی ئیسلامییەوە ئەنجامدرا ، كە بەهۆی ڕیكارە تەندروستییەكانەوە دواخرا بوو قوتابیان هەفتانە دوو تاقیكردنەوە ئەنجامدەدەن و هیچ قەدە غەیەكی هاتوو چۆش تاقیكردنەوەكان دواناخات ، لە كۆنگرەیەكی ڕۆژنامەوانیشدا وەزیری پەروەردە ئاماژەی بەوەدا كە تاقیكردنەوەكان بە ڕێكاری تەندروستییەوە ئەنجامدە درێت وقوتابیان دەبێت بە ماسكەوە تاقیكردنەوە بكەن و قەرە باڵغی لە گۆڕەپانی قوتابخانە دروست نەكەن و هەوا گۆڕكێ‌ لە هۆڵەكانی تاقیكردنەوە هەبێت و قوتابیان هیچ هۆكارێكی نوسین و ڕەشكردنەوە ئاڵو گۆڕ نەكەن، لە كۆنگرەكەدا ئاماژەی  بەوەدا كە  ناتوانن  پێش بینی كۆتایی هاتنی ڤایرۆسی كۆرۆنا بكەن و تاقیكردنەوەی ئەم قۆناغەش هەر دەبێت ئەنجامبدرێت ، هەر لەو كۆنگرەیەدا هەریەك لەئالان حەمە سەعید وەزیری پەروەردە وكەریم لەتیف بەڕێوەبەری گشتی ئەزموونەكان ئاماژەیان بە چەند خاڵێك كرد وەك بەرچاو ڕوونی بۆ قوتابیان و كەس و كاریان و شێوازی تاقیكردنەوەكان:     

هەڵسەنگاندنی ڕەوشی تەندروستی 

سەرەتا وەزیری پەروەردە دەربارەی پرسیارە سەرەكییەكەی قوتابیان كە لەم دۆخەداو كە تاڕادەیەك هەڵكشانێك هەیە لە ڕووی ڕەوشی تەندروستییەوە لە هەرێمی كوردستان چۆن تاقیكردنەوە ئەنجامدەدرێت؟ ئاماژەی بەوەدا كە ئەم ڤایرۆسە ناڕوونە بۆ ئێمە ناتوانین پێشبینی ئەوە بكەین كەلە مانگی هەشت یان مانگی نۆ نامێنێت وسروشتی تاقیكردنەوەی پۆلی 12 وایە كە دەبێت ئەم تاقیكردنەوەیە هەر ئەنجامبدرێت هەر لەبەر ئەوە بڕیارماندا تاقیكردنەوەكان ئەنجامبدرێن ، بەڵام بە ڕێنمایی تەندروستییەوە ڕێنمایییەكانی تەندروستیش بۆ ئێمە نێردراوەو پاشان گشتاندنی بۆ ئەكەین و كورتە ڤیدیۆشی لەسەر دروست دەكەین بۆ ئەوەی مامۆستایان و قوتابیان پێی ئاشنا بن .

بەرپرسیارێتی دایبابان 

وەزیری پەروەردە هەر لە كۆنگرەكەدا داوای لە دایبابان كرد كە ئەم ماوەیە كەشێكی ئارام و تەندروست بۆ قوتابیان فەراهەم بكەن چ لە ڕووی دەروونییەوەو چ لەڕووی تەندروستییەوە وابەستە كۆمەڵایەتییەكان و سەردان و شوێنی قەرەباڵغ كەمبكەنەوە ئاماژەی بەوەشدا  كە ئەم تاقیكردنەوانە كە 8/8 /2020 كۆتایی دێت و سەركەوتنی پەیوەستە هەم بە دایبابان و هەم بە وەزارەتی پەروەردە ئەوانەی بەرپرسیارێتی  ئەوانە وەك وەزارەت جێبەجێی دەكەن بە هیمەتی مامۆستایان و بەڕێوەبەران و سەرپەرشتیاران ئالان حەمە سەعید وتی:  وەك وەزارەت ئێمە ڕێنمایی تەندروستی بڵاو دەكەینەوە ،بەڵام ئەم ئەركە تەنها بە مامۆستایان و ستافی تاقیكردنەوەكان جێبەجێناكرێت ، بەڵكو بەشێكی سەرەكی دەكەوێتە سەر شانی خێزان كە ئەوانیش ڕێنمایی وردی منداڵەكانی خۆیان بكەن كە لە هەموو كۆبوونەوەیەك دوور بكەونەوە وەستان لەبەردەمی قوتابخانە و لەناو گۆڕەپانی قوتابخانە بە هەموو شێوەیەك ڕێگە پێدراو نییە بە سوپاسەوە هەموو ئەو لایەنە هەماهەنگكارانەی لە لیژنەكە كۆبوونەوەمان لەگەڵ ئەنجامداون بەڵێنیان داوەكە هەرچی لەسەر ئەوانە هاوكار ببن وەك وەزارەتی ناوخۆ لەگەڵ وەزارەتی خوێندنی باڵاش هەماهەنگییەكی باشمان هەیەو داوامان لێكردوون بەشێك لە هۆڵەكانی زانكۆكانی كوردستان بەكار بهێنین بۆ تاقیكردنەوەكان و چەندین هۆڵیان بۆ دابینكردووین بە تایبەتی لە شارەگەورەكاندا ، وەزیری تەندروستیش بڕیاری داوە كە بەڕێوەبەرایەتی تەندروستی قوتابخانەكان ڕابسپێریت بۆ ئەوەی لە نزیكەوە چاودێری ڕەوشی تەندروستی قوتابیان بكەن.  

ژمارەی قوتابیان 

وەزیری پەروەردە دەربارەی  ژمارەی قوتابیانی ئەمساڵ بۆ تاقیكردنەوەكان  ئاماژەی بەوەدا كە 162668  هەزار قوتابی  پۆلی 12 ی ئامادە ییمان هەبووە بەوانەی كە قوتابی دەرەكیش بوون لە كۆی ئەو ژمارەیە 144142 هەزار قوتابی  مافی بەشدار بوونیان بەدەستهێناوە زیاتر لە 18000 هەزار قوتابی و خوێندكار مافی بەشداریكردنیان لە تاقیكردنەوەكاندا بەدەستنەهێناوە  ئەوانەی مافی بەشدار بوونیان هەیە دابەش دەبن بەسەر 2337 هۆڵی تاقیكردنەوە كە هۆڵی زانكۆكان و پەیمانگاكان و قوتابخانە ئەهلییەكان و بەشێك لە قوتابخانە حكومییەكانن . 

جیاوازی تاقیكردنەوەكان 

ئالان حەمە سەعید وەزیری پەروەردە لەبارەی جیاوازی تاقیكردنەوەكانی ئەمساڵ بەبەراورد بە ساڵانی ڕابردوو ئاماژەی بەوەدا كە ئەم تاقیكردنەوانە  یەكەمین جارە لە كوردستان بەمجۆرە ئەنجامدەدرێت  لەمبارەیەوە وتی :  پاش ئەوەی ئەنجامی تاقیكردنەوەكان ڕادەگەیەنرێت پاش دوو كاتژمێر قوتابی دەتوانێت  پەڕەی سۆمای خۆی ببینێت بە وەڵامی نموونەییەوە كە تاچەند وەڵامی داوەتەوە ئەمە پڕۆسەیەكی زۆر شەفاف و عەدالەتە ساڵی پار لەگەڵ دەستبەكاربوونی كابینەی  نۆیەممی حكومەتی هەرێمی كوردستان لە ماوەی 28 ڕۆژدا ئەم پڕۆژەیەمان سەر پێخستووە،  لە ناوچەكە پڕۆسەیەكی زۆر دەگمەنە و تەنها لە توركیا هەیە ئەو پەڕە سۆمایەی كە قوتابی وەڵامی لەسەر ئەداتەوە هەمان ئەو پەڕە سۆمایە ی خۆی دەبینێت كە واژووی خۆی و پەنجە مۆری لەسەرە و هەروەها وەڵامی نموونەیی هەر وەڵامێك هەڵەی كردبێت بە ڕەنگی سوور بۆمان دیاریكردووە ئەم پرۆسەیە ئەنجامی پەڵپ كەمدەكاتەوە.    

دابینكردنی ماسك  

وەزیری پەروەدە ئاماژەی بەوەشدا كە قوتابیان پێویستە ماسك بە كار بێنن ، بەڵام بۆ دەستكێش وەزارەتی تەندروستیش لەگەڵ ئەوە بوو كە بكرێتە ئارەزوو مەندانە هەروەها وتی : بۆ دابینكردنی ماسكیش د. تەها ڕەسول لە پارێزگای سلێمانی  150000 ماسكی بۆ سەرجەم قوتابیانی كوردستان لە دهۆكەوە تا گەرمیان دابینكردووە دەربارەی پاككەرەوەش ئێمە لە هەموو ناوەندەكانی خوێندن دابینی ئەكەین نابێت ئاڵ و گۆڕی قەڵەم رەساس و ڕەشكەرەوە لە نێوان قوتابیاندا هەبێت.

پرسیاری تاقیكردنەوەكان 

دەربارەی پرسیاری تاقیكردنەوەكانیش وەزیری پەروەردە ئاماژەی بەوەدا كە ئەمساڵ و جیاواز لە ساڵان لە ئەنجومەنی وەزیرانەوە بودجەمان بۆ تەرخانكراوە كە تاقیكردنەوەی زیندەوەر زانی بە ڕەنگاوڕەنگ چاپ بكەین و داواكاری قوتابیان بووەو پێویستیشە چونكە وێنەی تێدایە .  

 تەندروستی قوتابی 

دەربارەی ئەوەشی كە ئایا ئەگەر قوتابییەك توشی كۆرۆنا ببێت چۆن تاقیكردنەوەكان ئەنجامبدات و ئایا مۆڵەتی پێدەدرێت؟ وەزیری پەروەردە وتی: سەلامەتی بۆ هەموو قوتابیان و خوێندكاران دەخوازم ئەو قوتابیانەی نەتوانن لە 11/7 تاقیكردنەوە ئەنجامبدەن دەتوانن لە 1/9 تاقیكردنەوە ئەنجامبدەن ،بەڵام ئێمە تەنها بۆچوونی فەرمی وەزارەتی تەندروستی لەم بابەتە وەردەگرین  دوا ئاماری ئێمە لە وەزارەتی تەندروستییە  نەك لە لیژنە تەندروستییەكان و بنكە تەندروستییەكان دەبێت داتا بەیسی وەزارەتی تەندروستی ئەو ناوانەمان پێبدەن كە قوتابی بوون و هەڵگری ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون و نەیانتوانیوە تاقیكردنەوە ئەنجامبدەن .  

دابینكردنی كارەبا 

وەزارەتی كارەبا بۆ هاوكاریكردنی وەزارەتی پەروەردە چەند هەنگاوێك پەیڕەو دەكات كە بەپێی نوسراوێك ئاڕاستەی وەزارەتی پەروەەردەی كردووە و كۆپییەكی دەست خەبات كەوتووە لە ڕۆژانی ئەزموونەكان  یەكەیەكی 100 میگاواتی لە وێستگەی دهۆك زیاد دەكات لە 8 ی بەیانییەوە تا 12 ی نیوەڕۆ هەروەها ڕاگرتنی پێدانی كارەبا بە كارگەكان لە ڕۆژانی ئەزموونەكان كە 250 میگاواتە جگە لەوەش پاش 15/7/2020 یەكەی دووەمی وێستگەی خەبات دەست بەكاركردن دەكات كە 150 میگاواتە. 

 بابەتی نەخوێنراو  

كەریم لەتیف بەڕێوەبەری گشتی ئەزموونەكانی وەزارەتی پەروەردە دەربارەی شێوازی پرسیارەكان و جیاوازییان لەگەڵاَ ساڵانی ڕابردوودا وتی : پرسیار هەر بە پێی پێوەری زانستی خۆی دادەنرێت نابێت لە كوالێتی زانستی پرسیارەكان كەمبكرێتەوە ئەو پڕۆگرامەی داغڵ نەبووە پرسیاری لێنەهاتۆتەوە پرسیاریش بە شێوەیەكی گشتی هەندێكی ئاسانە و هەندێكی ناوەندە و هەندێكی گرانەو هەندێكی زۆر گرانە بۆ ئەوەی بتوانین جیاكاری لە نێوان ئاستی قوتابیاندا بكەین . 

هەڵەی پرسیار 

دەربارەی بوونی هەڵە لە پرسیارەكاندا وەزیری پەروەردە ئاماژەی بەوەدا كە بابەتێك هەیە و سۆشیال میدیا زۆر گرنگی پێدەدا بۆ ئەوەی دەروونی قوتابی بەجۆرێك لە جۆرەكان بشێوێنن بەوەی كڵێشەی پرسیاری ساڵانی ڕابردوو ئەهێنن و دەسكاری ئەكەن و بڵاوی دەكەنەوە  ئێمە لەگەڵ وەزارەتی ناوخۆ پەیوەندی تەواومان هەیە هەركەسێك  پڕوپاگەندەی نادروست بەناوی دزە پێكردنی پرسیاربڵاو بكاتەوە وكار لەسەر تێكدانی دەروونی قوتابی بكات ،جگە لەوەی  رووبەڕووی دادگای دەكەینەوە دەیدەینە كەناڵەكانی ڕاگەیاندن و هیچ كەسێك لەم بابەتە هێڵی سوور نییە مەسەلەی پاراستنی شەفافیەت لە تاقیكردنەوە مەسەلەیەكە هێڵی سوورە پێویستیشە قوتابیانی ئێمە هەواڵ و زانیاری لە پێگە فەرمییەكانی وەزارەت وەربگرن .

وەزیری پەروەردە وتیشی  من وەك وەزیر كە بەرپرسیارێتی لەسەر شانمە دەتوانم ڕێنمایی بدەم كە پرسیاری دووبارەو هەڵەو پرسیارێك كە داغڵ نەبێت نەهێنرێتەوەو روون بێت هەموو ئەم ڕێنماییە پێویستانەمان داوە بە بەڕێوەبەرایەتی گشتی ئەزموونەكان و لیژنە ی تاقیكردنەوەكان كە تایبەتن بۆچوونیشمان وایە كە لیژنەیەكی تاقیكردنەوەی بە ئەزموونمان هەیەخەڵكانێكی بە تواناو پسپۆڕو شارەزان وایان لێ‌ ڕا ئەبینم و واش تەكلیفم كردوون كە نابێت هیچ هەڵەیەك ڕووبدات وە چاوپۆشیش لە هیچ هەڵەیەك ناكەم ،  داواش لە مامۆستایانی بەڕێز دەكەم كە تاقیكردنەوە تەواو دەبێت وەڵامی پرسیارەكان نەخەنە تۆڕی كۆمەڵایەتی فەیس بووكەوە ئێمە لەڕێگای لیژنەیەكەوە كەلە شارەكانەوە دێن وەڵامی نموونەیی دادەنێن و لە پەیجی فەرمی وەزارەتەوە پاش كاژمێر 12ی نیوەڕۆ بڵاو دەكرێتەوە تاكە شتێیەكیش كە ئێمە پشتی پێ‌ ببەستین بۆ هێنانەوەی پرسیار كتێبەكانی خوێندنە و بەهیچ جۆرێك پشت بە مەلزەمە نابەستین و كتێبەكان تاكە پێوەرن . 

پەنجە مۆر 

دەربارەی پەنجە مۆری قوتابی كە جێگای ڕەخنەی بەشێك لە پەروەردەكاران بوو گوایە بۆ تەندروستی قوتابیان باش نییە لە لێدوانێكی تایبەت بە ڕۆژنامەی خەبات ڕێكان كەمال بەڕێوەبەری ڕاگەیاندنی وەزارەتی وەزارەتی پەروەردە ئاماژەی بەوەدا كە بە پێی بڕیارێك تەنها بۆ ئەمساڵ لە تاقیكردنەوەكاندا پەنجە مۆر بە قوتابیان ناكرێت و ئەمەش لە پێناو سەلامەتی قوتابیانە كە بۆ ئەزموونی ساڵی خوێندنی 2019-2020 قوتابیان تەنها واژوو دەكەن و پەنجە مۆر ڕادەگیرێت.  

دەربارەی ئەنجامدانی تاقیكردنەوەكان لە م ڕێكەوتە قوتابییەكی پۆلی 12 ی ئامادەیی ئاماژە بەوە دەدات كە زۆربەی قوتابیان لەگەڵ ئەوە بوون تاقیكردنەوەكان دوابخرێت ئالان جەمال وتی : ئاڕەزووی زۆرێك لە قوتابیان بوو كە دوابخرێت و پێیانیش باش بوو كە دوابخرێ و لەم كاتە تاقیكردنەوە ئەنجام نەدرێ بەراستی زۆربەی زۆری قوتابیان پابەندی رێنماییە تەندرووستیەكان نابن  بەڵكوو هەندێكیش پێچەوانەكەی دەكەن . 

دەربارەی ئەوەشی كە ئایا تاچەند سوودتان لە كاتە وەرگرتووە كە لەبەردەستتان بووە ئەو قوتابییە وتی : بەدڵنیاییەوە كاتێكی زۆرمان لەبەردەستدا بوو بەڵام كێشەكە ئەوەبوو روون نەبوو كەی تاقیكردنەوە دەكرێ‌ و چ بابەتێ داغڵە تاوەكوو مانگی شەش وە لەمانگی شەشیش دەنگۆی دواخستن بڵاو بوویەوە ئەوە هێندەی تر قوتابی سارد كردەوە.

زیاتر

وەڵامێک بنووسە

پۆستی ئەلکترۆنیکەت بڵاو ناکرێتەوە . خانە پێویستەکان دەستنیشانکراون بە *

بابه‌تی تر

كڵۆپ: وەرزی داهاتووی پرێمەرلیگ قورس دەبێت

خه‌بات: هاوار مورتكه‌یی:- یۆرگن كڵۆپ، راهێنەری یانەی لیڤەرپوول پێشبینی دەكات، وەرزی داهاتو…